Fryderyk
Wielki (1712-1786) przydomek "Wielki" byl Frederick
II po II wojny slaskiej, który byl w 1745.
Po wojnie siedmioletniej, po trzecie, mial doprowadzic do województwa
slaskiego, zostal nazwany "Stary Fritz", choc mial tylko
51 lata zycia. Dyfrakcji od dna i obawy, podpierajac sie z trzciny
cukrowej, wrócil do Berlina, bardziej precyzyjnie, powrót
do Poczdamu.
Frederick II urodzil sie 24 Urodzony stycznia 1712 w Berlinie, syn
Frederick William I, zwany historia "Soldier King". Jego
matka, Zofia Dorota, córka elektor Hanoweru i króla
Anglii, artystyczne przeciwienstwie do ojca bardzo surowym. Dla
niej czul wrazliwe dziecko, a pózniej mlodego Fryderyka sporzadzony.
Od niej czul sie w swojej milosci do muzyki i poezji, jak równiez
rozumiec jako jego starsze siostry, Wilhelmina. Chociaz urodzil
sie w role ksiecia, dal mu wszystko, od zycia wojskowego. Na osiemnastu
lat, gdy staral sie potajemnie opuscil armie, ale nie udalo sie
uciec. Przewieziono go do twierdzy Kiistrin i jego wspólnika,
porucznik Hans Hermann von Katte, zostal sciety w jego oczach na
dziedzincu twierdzy. Fryderyka teraz pojac zelazna wola ojca i klaniali
mu sie, tak jak On Elzbieta Krystyna Braunschweig-Severn zostala
przepisana na zone. Niemniej jednak, malzenstwo zaczelo sie cztery
lata najszczesliwszy zycia Fryderyka, napisz do Schloss Rheinsberg
w Brandenburgii, gdzie tez rozpoczal francuski filozof Wolter. Pózniej
byl takze zaprosil go do sadu. Fryderyka mówil plynnie po
francusku, niemiecku, tylko jako furman.
Co znalazl
w 1740 roku, kiedy to po smierci jego ojca, króla Prus,
które byly niespójne kraje: Prusy Wschodnie, Brandenburgia
i mienia na Renie. Mlody czlowiek juz dawno zrozumial, ze nie
uczyniono tego panstwa pruskiego. Chcial zmienic. Okazji stwierdzono,
zmarl nagle niz w Wiedniu, cesarz niemiecki i jego mloda córka,
Maria Teresa stala sie wladca ziem Habsburgów. Fryderyka
skorzystal z tej mozliwosci, a spadla w grudniu 1740 po raz pierwszy
ze swoja armia na Slasku i we Wroclawiu zajete. Nie bylo to chwalebne
kampanii. Drugie i trzecie po. Dopiero wtedy udalo sie w pelni
skoncentrowac sie na Fryderyka Bled kraju. "Ja jestem",
jak to ujal, "pierwszym sluga moim kraju". Wiec poczela
swego królewskiego urzedu i dzialania.
"W moim
stanie, kazdy moze byc zapisany na swój sposób!
Nawet to prawda. W Prusach, wszystko, co do dza co bedzie z ich
ojczyzny wiary znalezc nowy dom. Frederick II zalozyl w Berlinie,
Akademii Nauk, wprowadzono obowiazek nauki i wolnosci prasy. Chcial
w jego stanie, oswiecenia, dzieki czemu intelektualnej niezaleznosci
swoich poddanych, a na ile bylo to mozliwe, zrozumial to, too.
W zagranicznej
polityki, nigdy nie tracil z oczu wielkiej potedze Prus. On go
stworzyl i wyplacane z samotnosci ostatniej czesci swego zycia.
Jedynie psy i jego ochroniarza bylo w ostatnich dniach zycia z
Nim, gdy wyjechal hinausgeleiten na tarasie swego palacu Sanssouci.
Ten zamek byl sam zaprojektowal i wielkiego budowniczego i architekta
Knobelsdorf który zbudowal, Brandenburgii na wzgórzu
piasku. Tutaj, na tarasie Sans Souci, chcial byc pochowany. Grobowiec
przygotowane. Okazalo sie jednak inaczej. Jego nastepca nie wywiazala
sie ze bedzie mial wprowadzenia trumny do Kosciola Garnizonowego
w Poczdamie.
Czas biegnie
od smierci Frederick II, 17 Sierpien 1786 zwiniete do Niemiec
i przyniósl nowe limity. I tak sie stalo, ze trumny Fryderyka
Wielkiego w 1993 r. w kaplicy zamku Hohenzollern w Hechingen,
Wirtembergii. Wyscig Hohenzollern rozpoczela sie Hohenzollernów.
Stamtad przeniosla sie do Norymbergi, Tangermünde do Berlina
i Poczdamu. Tu na Hohenzollern Dzis ponownie znalazl miejsce ostatniego
spoczynku.
Johann
Wolfgang von Goethe - najwiekszy poeta Niemiec
Johann Wolfgang von Goethe w dniu 70 Urodziny (Grafika: Wikimedia
Commons - Stieler Józef Karol (1781-1858) - Public Domain)
Goethe byl
najslynniejszym niemiecki poeta i jeden z najslynniejszych poetów
swiata. On stworzyl najwiekszych i najlepszych dziel literackich
i bardzo wielu madrych i odpowiedniej wiedzy.
Goethe byl
bardzo zdolnym czlowiekiem, i przez cale zycie sprzyja szczescie.
Urodzil sie w 1749 we Frankfurcie, a dorastal w zamoznej okolicznosciach.
Jego ojciec byl wyksztalconym czlowiekiem, który prowadzil
swoje zycie wedlug scislych zasad, nigdy nie dowiedzial sie prawdziwa
prace. Jego matka, jednak byla szczesliwa, wesola kobieta ciepla,
humoru i wyobrazni. Zarówno wlasciwosci odziedziczyl syn
jego rodziców.
W Lipsku i
Strasburgu, Goethe studiowal na wniosek ojca prawa. W jego okresie
Strasburgu spadnie do milosci mlodego Fryderyka Brion w Sesenheim
w Alzacji. Goethe byl w stanie ubrac wszystkie swoje emocje -
milosc, smutek, ból - wysilku na slowa. Pisal takze jego
zwiazek z Friederike najpiekniejszych wierszy milosnych.
Po ukonczeniu
studiów, Goethe adwokat we Frankfurcie, ale nie, ze bedzie
musial sie jego zabawy pracy. On duzo, a byly niezaleznym pisarzem.
Ale ta praca nie moze go nakarmic.
Goethe pokochal
tez wiele kobiet w swoim zyciu. Dali mu czas i znowu powstanie
nowe zamkniecia. Ale po rozwodzie z zadnym z nich. Chcial zachowac
jego wolnosci, jego niezaleznosc. Frederica, i wiele innych dokonal
nieszczesliwy, kiedy ja opuscil.
Sturm und
Drang okres
Po roku, obecnie
znany jako "burzy i naporu", w którym ludzie
czuja sie bardziej podkresla niz intelekt, jak w poprzednich wyjasnien.
Teraz Goethe napisal swoja pierwsza sztuke, namietna "Götz
von Berlichingen", a kilka lat pózniej, tragedii "Egmont".
Z jego nieszczesliwej milosci do narzeczonej kolegi z powiesci
"Cierpienia mlodego Wertera" Goethego powstal swiatowej
slawy. Niektórzy mlodzi ludzie podjeli z niespelnionej
milosci, bo w powiesci, jak zycie Werther's.
1775, mlody
ksiaze Karol August Weimarze, Goethe mianowany ministrem w jego
rezydencji. Dla poety zaczely zycia scislego wypelniania obowiazku
w sluzbie male ksiestwo. Aby Frau von Stein byl przetrzymywany
w Weimarze, dziewczyna macierzynskim. Okazalo sie, opowiadania
wiersze (ballady =) za "The Erl King" i "Rybak".
Ale dopiero pózniej przyjazn z poeta Friedrich Schiller
proponuje poetyckiej twórczosci Goethego, i znowu mocno.
Spokojny klasyki
Z podrózy
Goethego we Wloszech (1786-88) rozpoczal swoja "klasyczny"
okres. Odtworzenia tych lat "Ifigenia" i "Torquato
Tasso" nie jest juz wylacznie podkreslaja uczucie. Przeciwnie,
uczucie umysl powinien byc oswojona i wyrafinowane. Wiecej szczególnosci
czlowieka przeksztalcic moralnie bardziej doskonale samopoczucie.
Po powrocie
z Wloch, Goethego, Christiane Vulpius miala mloda kobiete do swego
domu, która poslubil w 1806 roku, wreszcie. Ona urodzila
mu kilkoro dzieci, z których tylko jego syn August, ale
pozostala przy zyciu.
Goethe stal
sie coraz bardziej i bardziej znanych. Ludzie w wielu krajach
odbyla pielgrzymke do Weimaru i pokazal mu swoje uwielbienie.
Ale wycofal sie coraz bardziej wstecz od ludzi i ich opinie. Zbudowal
swój wlasny swiat form i piekno idealne. Zrobil badania
natury i zajmowac sie ich wielka praw podstawowych.
W pobranych
z Niemiec i Europy, narodów przeciwko panowaniu Napoleona,
zakazal synowi do udzialu w walce o wolnosc. Podziwial Napoleon
jako wielki czlowiek, ale takze nienawidzil wojny i rozlewu krwi.
Powstajacych narodowych i demokratycznych idei, byl przeciwny.
Koniec zycia
Nawet Goethego
w podeszlym wieku chwycil znowu i znowu pasje do pieknych kobiet
i inteligentnych. Z jego relacji z Marianne von Willemer "West-Eastern
Divan zostal utworzony. Do starosci - zmarl w 1832 w wieku prawie
83 lat - Goethe byl niesamowity twórcze. Swoich wspomnieniach
pisal w swojej ksiazce "Poezja i prawda". Krótko
przed smiercia ukonczyl 2. Czesc dramatu ", który
nalezy do literatury swiatowej Faust. W osobie jego piesci, opisuje
sposób ludzi szukajacych obecnie pomieszanie zycia, do
wiedzy na temat celów i wieczny Boze: Praca dla dobra ludzkosci,
sluzba wspólnocie. Wtedy jest piescia w "niebie"
z uwagi ze slowami: "Kto usiluje stara, ze mozemy osiagnac
sukces."
Samozbawienia
Goethe widzial
wszedzie w swiecie, boska moc w pracy, szczególnie w waznych
ludzi i prawa natury. Pne, byl wielka czcia. Zobacz Goethego,
kazdy czlowiek nosi w sobie iskre boza. Tak aby mógl on
rozwijac wlasne prawo do doskonalszego czlowieka. Dlatego czlowiek
jest dobry w swojej podstawowej. Poglad ten charakteryzuje Goethego
jako humanista.
Ale juz dzis
mozemy zobaczyc wiele okropnosci tego swiata jako czlowiek niedoskonaly
i zla jest i pozostanie. A kto jest szczery do siebie, nalezy
przed wiele zlych przestraszyc w siebie i swoje mysli. Musi on
uwazaja, ze istnieje samozbawienia, jak Goethe nie oglosil dac.
Dlatego Jezus
byl Synem Boga, by przyszedl do naszego swiata i umarl za nas
na krzyzu. W niej spotykamy milosc Boga i Jego wole, aby nas odkupic.
Jesli bedziemy zawijac Jezusa w naszym zyciu, Bóg przebacza
nam nasze nieprawosci, nasz grzech i daje nam nowych ludzi do
naszych spraw.
Heinrich
Heine - poeta i bojownik
W 1997 roku,
myslelismy, 200. Urodzin niemiecki poeta Heinrich Heine (1797-1856).
Heine jest znany za granica niz w Niemczech, bo byly to czasy,
gdy wielu niemieckich Heine odrzucona ze wzgledu na jego przekonania
polityczne, ale takze dlatego, ze byl Zydem.
Romantyczny
w kasie banku
Heinrich Heine
urodzil sie w 1797 w Dusseldorfie na Renie. Gdzie jego ojciec
byl kupcem. Heine lubi jego rodzice bardzo.
Po ukonczeniu
szkoly uczyl sie od bogatego wujka w Hamburgu, który byl
wlascicielem banku. Ale praca z bankierem nie pasowaly do niego.
On duzo preferowane pisania poezji.
W Bonn i Getyndze
Heine nastepnie studiowal prawo. Pózniej kariere w sluzbie
panstwowej. W czasie studiów przyjechal z zydowskiego na
wiare chrzescijanska i zostal ochrzczony. Zrobil to tylko dlatego,
ze ma nadzieje, ze jako chrzescijanin raczej dostac prace w panstwowych,
jak gdyby byl Zydem.
Jednak jako
chrzescijanin znalezc Heine w Niemczech, panstwo nie ma pracy.
Byl on równiez ze wzgledu na stan, poniewaz krytykowal
sytuacje w Niemczech.
Wielki poeta
Z jednej strony
Heine byl poeta. Pisal bardzo piekne, proste wiersze. Niemalo
z nich do muzyki i niemieckich piesni ludowych, takich jak "Nie
wiem, co powinno oznaczac ...".
To byl czas
romantyzmu. Podkreslili poczucie wyobrazni. Wiec równiez
Heine wiersze czesto zajmuja sie miloscia i piekne i szlachetne
uczucia. Widzimy dziewczyne, na przyklad po poemat:
Jestes jak
kwiat,
tak slodkie i ladne i czyste.
Here's looking at you, i smutek
skrada sie do mojego serca.
Czuje sie
jakbym rece
wlozysz na glowe
modlac sie, ze Bóg otrzyma
tak czyste i piekne i slodkie.
Bojownik o
wolnosc i sprawiedliwosc
Z drugiej
strony Heine byl takze bojownika o wolnosc, demokracje i sprawiedliwosci
dla wszystkich glodnych chleba.
W tym czasie
ksiazeta, szlachta i zamozne producent bardziej posiadania i duzo
wiecej praw politycznych niz zwyklych ludzi. Heine miala szlachta
tak ostro w swoich pismach, np. W swoich ksiazkach podrózy.
Wezwal do równych praw dla wszystkich ludzi. Czasem overdid
go i zbyt bolesne i niesprawiedliwe. On drwil co w sposób
dowcipny i ironiczny, wszystkie nienaturalne i duren w wspólistnienia
ludzi.
Koscioly obslugiwane
czasu Heine jest czesto szlachty i bogatych. Nie obchodzilo, ze
w miastach, miliony pracowników fabryki cierpienia wielkie
trudnosci. Wielu ksiezy nauczal, ze przez Boga, jak gdyby Bóg
jest przyjacielem bogaty bedzie, a co nie jest prawda, ze Jezus
byl przyjacielem ubogich, a nie bogatych.
Dlatego Heine
takze zaatakowali koscioly. Krytykowal a nawet wysmiewal Boga
jako Koscioly Boze glosil: jak przyjaciel bogaty.
Niemcy sa
scisle Heine
Wreszcie zycia
Heine w Niemczech byla zbyt waska. Jego prace zostaly zakazane
lub cenzurowane, grozi jej aresztowania. Tak wiec przeniósl
sie do Paryza w 1831 roku. We Francji w tym czasie bylo wiecej
wolnosci niz w Niemczech.
Tutaj próbuje
Heine w swoich pismach do porozumienia miedzy Francja a Niemcami.
Choc czasem prawie nienawidzil Niemcy - skrycie kochal cale zycie.
To pokazuje, na przyklad nastepujacy wiersz:
Mialem kiedys
piekny kraj.
Dab
nie byl tak wysoki, fiolki delikatnie glowa --
To byl sen.
To równiez
pocalowala mnie w jezyku niemieckim i mówil w jezyku niemieckim
jeden (w to uwierzyc,
jak to dobrze brzmialo) slowa "kocham cie" --
To byl sen.
Zycie w Paryzu
W Paryzu,
zona poety Mathilde, mlodych Francuzka. Byla prosta dziewczyna
z zadnego specjalnego szkolenia. Tak wiele romansów Heine
wczesniej takze - przez sie, ze przylgnal wiernie i z wielka miloscia
do zony. Heine studiowal w Paryzu, Karl Marx takze poznac i docenic.
Heinrich Heine
lubi i cieszyl sie zyciem. Byl przekonany, a nawet nieco prózny.
Nigdy nie byl bardzo udany. Ale mial za posrednictwem swoich ksiazkach
i wuja w Hamburgu jest zawsze dosc pieniedzy, aby zyc.
Sporzadzony
przez powazna chorobe
Jednak niektóre
z Heinego 35-cie Roku zycia stwierdzono u niego powazna chorobe,
gruzlice kregoslupa. W ten sposób jego cialo zostalo sparalizowane
wiecej. Jego ostatnie lata byl calkowicie unieruchomiony w lózku,
w jego "materac grobu". Byl prawie slepy, i czesto cierpial
wielki ból. Lecz jego umysl byl az do smierci spi i zyje.
Choc Heine
czul, ze cale zycie jest dla demokracji i praw czlowieka walki.
Ale pod koniec swego zycia czesto watpil w postepie ludzkosci.
A my nie teraz zobaczyc, jak prawo byl? Ze wzgledu na duza swobode,
ze ludzie maja wplat do tej pory na calym swiecie, bogatym sie
bogaca, a biedni sie biedniejsi. Bezrobocie, przestepczosc, narkomania
i anarchii na AIDS. Czlowiek nie moze tak uczynic cie szczesliwa
na ich wlasny, i ludzkosci. Do tego potrzebuje Boga.
Powrót
do Boga
Wiec Heine
powrócil do ostatnich latach do Boga. Powiedzial: "Jestem
z powrotem z niewiernosci wobec Boga. I teraz wierza w Boga osobowego,
madry rodzaju i jest sprawiedliwy. Wiem, ze kiedy umre, moje cierpienie
do konca. Potem ide do Boga, aby mnie Daje to o wiele przyjemnosci.
Pod koniec
jego zycia, Heine mial duzo do czytania z Pisma Swietego i z ksiag
poboznych teologowie jezyka niemieckiego. Z gazet, chcial nic
wiecej. Zmarl w pokoju z Bogiem. W Paryzu, pochowany zostal
Robert
Koch - mysliwiec przed zarazkami i bakteriami
Co wielu naukowców
i lekarzy, nie udalo sie ze wszystkimi jej instytutów i
laboratoriów, uznanych za maly, biedny kraj lekarz z Poznania.
Byl w stanie wykazac, ze niektóre choroby sa wywolane przez
specyficzne czynniki chorobotwórcze. Znalazl tych patogenów,
wychowal je w swoim laboratorium i wypracowanych metod jej zwalczania.
On stworzyl podwaliny dla zdrowia publicznego poprzez higieny
i dezynfekcji i sterylizacji w medycynie.
Panstwa pruskiego
lekarza
Robert Koch
urodzil sie 11 Grudnia 1843 w Clausthal w zywicy jako trzecie
z 13 dzieci. Jego ojciec pracowal w górnictwie. Robert
Koch byl pierwszym gimnazjum, a nastepnie studiowal matematyke,
a nastepnie medycyne w Getyndze. Jego dewiza nawet w tym czasie:
"Nigdy nie leniwy!" 1866 Robert Koch byl asystentem
w Hamburgu. Tam, w tamtym czasie, wiele osób zmarlo na
cholere. 1870/71 wyjechal jako lekarz wojny domowej do przodu.
Nastepnie zostal lekarzem w okolicach Poznania i maz.
Poczatek badacza
zycia
W tym czasie
szalala waglik wsród zwierzat w Europie, a wiele zwierzat
zginelo. Choroba ta zostala Robert Koch dotrzec do sedna. Uratowal
duzo pieniedzy za pomoca mikroskopu i analizowane tak, ze martwe
zwierzeta. Wzial miliony waglika, zatkane w dlugie lancuchy lub
zagregowane cale cialo zwierzecia. Nawet po wielu latach milczenia,
zarodniki tej bakterii byla w stanie opracowac nowe waglika. 1876
Koch opublikowal swoje badania na Uniwersytecie Wroclawskim. Bo
teraz wiem co te paleczki sa niezbedne do zycia, jeden byl w stanie
skutecznie walczyc z nimi. Najwieksze odkrycie w dziedzinie bakterii
udalo.
Nowa nauka:
bakteriologia
Jego sukces
zaowocowal Robert Koch do prowadzenia dalszych badan w dziedzinie
zakazenia rany. Dla wielu ludzi zginelo, gdy byly one eksploatowane.
Koch byl w stanie kolor róznych bakterii z róznych
kolorach, wiec zostaly one jeszcze widoczne. W ten sposób
odkryl, ze narzedzia chirurgiczne byly sterylizowane, a wiec nie
czesto ludzie w operacji weszla w kontakt z bakteriami.
Jako czlonek
rady Imperial Zdrowia Urzedu, Robert Koch mial okazje wystapic
razem z wieloma innymi pracowników naukowych. Udalo mu
w 1882 roku, wykazujace guzek bakcyla. To bylo punktem kulminacyjnym
jego kariery naukowej. Równiez czynnika przyczynowego przeciwko
blonicy i tyfusu zostaly zbadane przez jego asystentów.
Ekspedycje wzial go na calym swiecie. W Indiach, znalazl bakcyl
cholery i walczyli go przez zanieczyszczenia wody pitnej. W odkrywaniu
zycia bakterii i Kocha metody badan, zalozyl etapie wiedzy medycznej,
wszystkie wczesniej niewytlumaczalne i trudne do czynienia z chorobami
zakaznymi mozna zapobiec lub traktowane w sposób skuteczny
i bardziej efektywnie.
W 1891 roku
zostal dyrektorem Instytutu Chorób Zakaznych, który
zostal wzniesiony dla niego, a pózniej otrzymal nazwe Robert-Koch-Institut.
Jego slawa poszedl na calym swiecie. 1905 otrzymal Nagrode Nobla
w dziedzinie medycyny wydane. Koch zmarl 27 Maja 1910 w Baden-Baden
Daimler
Benz i budowy samochodu
Przewóz
bez koni
W 1885 r.
Daimler wynalazl Reitwagen
Niemcy sa krajem samochodu. Z 80 milionów mieszkanców,
w Niemczech jest 50 mln samochodów. Gesta siec doskonalych
autostrad i dróg szybkiego ruchu, "obejmuje grunty.
Nazywamy ten samochód takze ulubionym Niemców "zabawka".
Z pewnoscia nie jest zaskakujace, poniewaz samochód zostal
wynaleziony w Niemczech. Ludzie od zawsze marzyl o pojezdzie,
ze "ja", czyli "auto-mobile" (self greckie
autos ', Latin mobilis "ruchome") wychodzi z pojazdu,
w zwiazku z tym, nie pochodza z ludzi lub zwierzat i jest napedzany
przez wiatr.
Wraz z wynalezieniem silnika parowego, wlasny takich napedu pojazdów
staly sie mozliwe. Cisnienie pary w ogrzewanym energii do prowadzenia
pojazdu jest konwertowane. W ten sposób powstala w 19 Wieku
w calej Europie i Stanach Zjednoczonych z kolei zasilane para.
Ale byly tez pojedyncze para w ruchu autobusów, statków
i wagonów.
Silnik spalinowy
Parowych silników
jest duza i ciezka. W uzupelnieniu, ledwie jedna dziesiata przeliczane
wegla jako paliwa w ilosci ciepla zawartego w dostepnej energii.
Trzeba bylo zawsze maja wielkie zasoby wegla na wycieczki.
W ten sposób
stara sie 19 Wieku, male, latwe w uzyciu dla malych pojazdów
silnikowych, który wygral od paliwa duzo energii, jak to
mozliwe. Wielu malych nastepnie nowe galezie przemyslu i rolnictwa
wymaga tego rodzaju silnika.
Gottlieb Daimler
i Karl Benz
Zaskakujace jest to, ze dwóch mezczyzn jednoczesnie, ale
calkowicie niezaleznie opracowany takich silników: dwóch
Niemców, Gottlieb Daimler (1834-1900) i Karl Friedrich
Benz (1844-1929). Pracowali tylko sto kilometrów od siebie:
Daimler Benz w Stuttgarcie i Mannheim, zarówno polozone
w poludniowo-zachodniej czesci Niemiec w nowoczesne panstwo z
Baden-Wuerttemberg. Jednak oni nie zmienili slowa do siebie, nawet
w formie pisemnej.
Oba opracowane tzw spalanie lub silnika spalinowego: zaplonu niewielkie
ilosci benzyny w butli z iskry swiecy zaplonowej powoduje silniejsze
Explosionsstoß, ze wprawia w ruch tloka. Jezeli takie male
eksplozje po sobie szybko, energii wynikajace z prowadzenia pojazdu.
Proces ten odbywa sie w czterech etapach, silnik ten zwany takze
cztery silnika udar.
Daimler na
drodze do nowego silnika
Gottlieb Daimler
pochodza z Schorndorf kolo Stuttgartu. Poczatkowo prowadzil z
wynalazca Nicolaus August Otto (1832-1891) fabryce maszyn w Kolonii.
Otto otrzymala juz silnik spalinowy skonstruowany silnik (dzisiejsze
benzyny jest takze jego imienia). Ale ten zostal zbudowany przez
silnik Otto byl jeszcze zbyt duzy i zbyt ciezki, aby mozna go
zainstalowac w pojazdach. Zwrócil równiez energie
z biezacych wybuchu niewielkie ilosci gazu. Gaz wtedy istnial
tylko w wiekszych miastach.
Dlatego tez
Daimler opracowane wynalazku Stuttgart Otto bardziej szczególowo
na male, lekkie silnikowych, które moga byc wbudowane w
pojazdach. Wybral benzyny jako paliwa (nafta), który byl
stosunkowo niskie zuzycie paliwa, które mozna bylo go tak
dobrze na dluzszych dystansach.
To bylo trudne
sciezki Daimler. Raz po raz w jego próbach benzyna eksplodowala
przedwczesnie w cylindrze silnika. Bylo to nie tylko niebezpieczne
dla Daimlera. Ale to sie go czasem prawie rozpaczy coraz rozwój
silników, które nawiedzilo w odpowiednim momencie
dla siebie.
Wreszcie,
w 1885 roku, Daimler to zrobil. Mial wynalazl pierwszy silnik,
które moga byc dobrze dopasowane do wszystkich pojazdów
i biegl gladko.
Jak szybko
stal sie silnik Daimlera, w wielu krajach do zasilania samochodów,
lodzi, sanki, rowery uzywane. Pierwszy samochód Daimlera
w 1885 roku z nowym silnikiem byla tak zwana "jazda samochodem,
motocyklem rodzaju. Mialo) 0,5 KM (koni mechanicznych i osiagnal
predkosc szesciu kilometrów na godzine.
Benz zbudowal
pierwszy samochód
Samochód
Motor Benz (1886)
Karl Friedrich Benz, urodzony w Karlsruhe, chcialem sie rozwijac
nie tylko jako Daimler, nowy silnik dla róznych pojazdów.
Ale mial od poczatku do budowy calego samochodu w zasiegu wzroku.
Benz byl takze utalentowanym i wytrwaly wynalazca. W jego pracowni
w Mannheim, zwrócil benzynowych silników spalinowych
opracowane przez sprawnych silników samochodowych. Pod
wieloma wzgledami jest lepszy od jego silnika silnika Daimler.
W tym samym
czasie zbudowal w innych czesciach, bez których samochód
nie moze prowadzic: zaplonu benzyny silne iskry elektryczne przez
wody chlodzacej silnik, sprzeglo, uklad kierowniczy i inne.
1886 byl jego
"samochód" jest gotowa. To mialo forme przewozu
na trzy kola, mial 0,9 koni mechanicznych i zrobil duzo halasu
i zapach - jak wszystkie wczesne samochodów. Wkrótce
Benz zbudowal samochody nastepnie cztery kola.
Ten pierwszy
"samochód" przez Benz od 1886 roku jest prototypem
samochodu. To bylo po raz pierwszy samochód, który
udal sie bez zadnych trudnosci. Jego podstawowe skladniki sa teraz
stosowane we wszystkich samochodów na swiecie.
Triumf samochodów
Pierwsze samochody
byly w ksztalcie konia z silników zainstalowanych) (yes
przywiazuje do tej pory moc silnika w "moc =" KM.
Daimler z synem w jego samochód
Daimler takze szybkie tworzenie takich "wagonów silnikowych.
Te samochody byly pierwsze nie wiecej niz okolo dwóch do
trzy moc, osiagac predkosc ponad 15 do 20 kilometrów na
godzine. Wszyscy byli recznie. Byly one bardzo drogie i tylko
bogaty moze wiec sobie pozwolic na samochód. Niemniej jednak,
coraz wiecej ludzi takich nowych pojazdów. Z warsztatów
Daimler Benz w Mannheim i Stuttgarcie ewoluowaly w czasie wielkich
fabrykach motoryzacyjnych.
Po dokonanych, zona Benz i jej dwóch chlopców autokar
jej maz, nawet dobrze zachowane podrózy reklamy z Mannheim
do Pforzheim (odleglosc 70 km). Byc moze byla to pierwsza kobieta
na czele! Musiala odejsc, nawet wtedy, gdy jej podwiazke jako
ofiare dla materialu izolacyjnego. Jej maz wiedzial o tej podrózy
w ogóle.
W innych krajach,
na przyklad we Francji, Anglii i we Wloszech, wkrótce rozpoczela
produkcje samochodów. Autokary mialy dachu, jednostka zostala
utworzona. Coraz bardziej rozwinietych samochód do jego
obecnej formie.
Bardzo szybko
zaczeli przeprowadzac wyscigów samochodowych. Takze dlatego,
ze samochód byl coraz bardziej popularne. Dzisiaj jest
samochód w wielu krajach, srodki masowego transportu.
Mercedesa
Racers na
starcie
Salon samochodowy we Francji byl jeden dzien niemieckich samochodów
Daimler po jego córki nazwe "Mercedes". Od przybywajacych
ze Stuttgartu samochodów Daimler nosic nazwe. Twoja postac
jest gwiazda z trzema promieniami otoczony przez krag.
W 1926 roku dwie fabryki samochodów koncernu Daimler Benz
i byly dwa najstarsze fabryk samochodów na swiecie, zjednoczonych
w wielkiej fabryce w Stuttgarcie. Nosi nazwe "Mercedes Benz".
Dzis stanowi dobrze wyposazone samochody we wszystkich czesciach
swiata. Po fuzji z amerykanska firma Chrysler, nazwa Benz nie
pojawi sie ponownie. Nowa firma to goraco "Daimler-Chrysler".
Samochodem
- teraz problem?
Samochód
jest marzeniem ludzi z wlasnym napedem pojazdu osiagniety. Samochodem
mozna dojechac w kazdej chwili, gdziekolwiek. Jest to wiec w pewnym
sensie niezalezna od czasu i przestrzeni.
Ale to idealny
tryb dzis z naciskiem na srodowisko naturalne stwarza powazne
problemy. Dlatego niektórzy ludzie chca zniesienia lubiany
samochód lub ograniczyc jego stosowanie znacznie.
Ale bez samochodu
mozna sobie wyobrazic zycie ludzi wszedzie. Dlatego jest on samochodem
w jakiejs formie istniec zawsze. Tylko bedziemy musieli w coraz
wiekszym stopniu staraja sie budowac i budowac samochody, które
zanieczyszczaja w jak najmniejszym stopniu.
Bóg
mówi w Biblii do nas, ludzi: "Wez w posiadanie ziemi"
(1. Rdz 1,28). W samochodzie, czlowiek spotkal czesc tej umowy.
Ale Bóg mówi: "Musimy zachowac ziemie, aby
chronic je przed krzywda i tak dobre stworzenie Boze (1.Mose dostac
2.15). I pilnego rozwiazania tego problemu, czlowiek musi pracowac
z wielkim trudem.
Thomas
Mann - obywateli i artystów
Thomas Mann
jest jednym z najwazniejszych powiesciopisarzy 20. jezyk niemiecki
Wieku, ale nienawidzil Niemców, poniewaz przyniósl
Hitlera do wladzy i doprowadzil go do emigracji w Stanach Zjednoczonych,
gdzie mieszkal od 1939 by 1952. Jednoczesnie zawsze czul sie Niemcem.
Wyrósl tutaj. Kochal Niemcy i ich kulture.
Obywatele
...
Thomas Mann
Thomas Mann
urodzil sie w starej czesci miasta handlowego w Lubece nad Baltykiem
+1.875-te Pochodzil ze znakomitej rodziny. Jego ojciec byl kupcem
i radnym ..
Tak wiec,
Thomas Mann zawsze odczuwane jako obywatela. Byc obywatelem oznaczalo
dla niego: byc zdrowym w zyciu dzialac rozumnie, jest sumienny
i zarabiac pieniadze, musi byc naturalny czlowiek z cieplem i
humorem, etyki, stanac w obronie ludzkosci i demokracji.
Wszystko to
bylo Thomas Mann, byl zonaty, kochal swoja zone, z która
mial szescioro dzieci, byl pracowity pisarz, zasluzony i godnego
zycia, i stal sie dla rozumu i ludzkosci. W czasie wojny pelnil
przez Stany Zjednoczone dla Niemców i przemówien
Hitlera.
... I artystów
W tym samym czasie, jednak, jak Thomas Mann powiedzial, szczególnie
uzdolnionych artystycznie ludzie czesto doswiadczaja czegos wyjatkowego,
niezwyklego, na przyklad, wielka miloscia. Dopiero wtedy mozna
artysty stworzenia wielkiego dziela sztuki. To przerwy przez czlowieka,
lecz cywilnej zamówienia (np. jezeli wejdzie ona w innym
malzenstwa). Chociaz on jest szczesliwy to robi, moze on w ten
sposób produkowac wielkie dziela sztuki. Ale tez czesto
niszczone w sam proces
W przeciwienstwie
do zdrowych osób, w zwiazku z tym artysta, choc wrazliwy,
wspanialy, ale takze chorym, samotnikiem. Jest bratem przestepców
i szalenców.
Thomas Mann
nie pozostaja w zamówieniach burzuazji. Dali mu bezpieczenstwa
i dal mu radosc zycia. Ale zawsze czulem zagrozenia artysty, na
przyklad, niebezpieczenstwo homoseksualizmu.
W wielu jego
opowiadan i powiesci Thomas Mann opisuje niezwyklych ludzi, "artysta".
Jego pierwsza wazna ksiazke, Buddenbrooks (1901) uczynily go slawnym.
To jego najbardziej poczytnych i najbardziej lubi ksiazki. Otrzymal
Nagrode Nobla. On odnosi sie do upadku rodziny Lübeck ponad
cztery pokolenia (wlasnych) zdrowych, sukcesy biznesmen artysty
wrazliwych i slabych.
W swojej powiesci
Czarodziejska góra 1924) (widzi calej kultury europejskiej
grozi rozpad. W Józefa i jego braci (1926-1942), podczas
gdy Józef jest równiez swietny jednostki, ale stwarza
nowe, rozporzadzen oszczednosci. W Dr Faustus (1947), wielkiego
artysty konczy sie szalenstwem.
Wielu ludzi
w powiesci Thomas Mann zginal na zewnatrz lub wewnatrz, jak i
jego rodzina, jego dwie siostry i dwóch jego dzieci zmarlo
samobójcze, wielu narkomanów i homoseksualistów.
Z jego dziel
jest oczywiste, ze Thomas Mann nie zna Boga. , Który daje
zycie w rece Boga, nie isc do zagrozenia zycia jest oparta. Bóg
moze nas zbawic wszystkich niebezpieczenstw, jesli mamy trzymac
sie go.
Thomas Mann
jest najbardziej znanych wspólczesnych niemieckich pisarzy.
Wynika z technik narracyjnych z 19 Wieku, zwlaszcza na zamiatanie
styl pisma Lwa Tolstoja. Pisze wzór niemiecki. Mówi
ciekawe, zawsze z odrobina sarkazmu i ironii. Manna powiesci,
opowiadan i powiesci odzwierciedlaja zlozone intelektualnej, kulturalnej
i spolecznej wrazliwosci 20 Wieku w zmieniajacym sie czesciowo
w bezposrednim zwiazku historii wspólczesnej, czesciowo
historycznie ubraniu.
Jego ksiazki
sa rozpowszechniane na calym swiecie okolo 10 milionów
egzemplarzy. Jego brat Henryk, w lewo stojacych, jest wybitny
pisarz. Wiekszosc czlonków rodziny czlowiek byl pisarzem.
Jego ostatnie
lata spedzil w Szwajcarii, Thomas Mann. Tam zmarl w +1.955-szy
Immanuel
Kant - wielki filozof
(Kiedy wojska rosyjskie w 1945 r. Królewiec obecnie Kaliningrad)
we wschodniej czesci Prus, rozszerzenie przejal one chronione
grób filozofa Kanta Dwiescie lat temu, umarl. Kant byl
chyba najwiekszy filozof naszych czasów.
Immanuel Kant urodzil sie w 1724 w Królewcu. Dorastal w
religijnym domu. Jego ojciec byl prostym rzemieslnikiem. Z 46
lat Kant byl profesorem metafizyki na uniwersytecie w Królewcu.
Szczególowej
mysliciela
Kant byl gleboki
mysliciel, a wiec zapytal: "Co mozemy zobaczyc, co sie wokól
nas i jak mozemy to zrobic? Odkryl, ze wiedza wynika z faktu,
ze jestesmy niezwiazanych rzeczy swiata zewnetrznego przez nasz
umysl, aby zrozumialy. Na przyklad, za pomoca czasu i przestrzeni
oraz przyczyny i skutku. Kant opisuje w swoim eseju "Krytyka
czystego rozumu.
Kant mówi,
ze czlowiek moze z jego umysl, rozum to nie wszystko. To zalezy
od rzeczy swiata zewnetrznego. Ale nie na zewnatrz, sprawe, nawet
opanowal czlowiek. Czlowiek moze zalatwic przez jego umysl, opanowanie.
W ten sposób
Kant pogodzic idealizm i materializm. On pokonal aby Oswiecenia
18. Wieku, a przyczynil sie powstania niemieckiego klasycyzmu.
Boze, tylko
"Najwyzszej Istoty"?
W eseju "Krytyka
praktycznego rozumu" Kant mówi: "Bóg,
czlowiek nie moze zobaczyc, jednak ani charakteru, ani w historii,
nie moze ujrzec Boga, tak. Ale nie musi byc Bóg, bo kazdy
wie, co dobre i zla. Musi byc ktos, kto raz karani zla i nagrodzone
dobre. To jest Bóg. "Dlatego czlowiek musi takze posiadac
niesmiertelnosci.
Chociaz Kant
zazadal szacunkiem dla Boga i Biblii, ale Bóg byl dla niego
tylko stwórca swiata. Z codziennego zycia, Bóg ma
niewiele wspólnego. Jezus jako mediatora w Boga, Kant nie
wiedzial. Kant tylko slabe, niejasne wyobrazenie Boga. Religia
byla dla niego przede wszystkim moralnosci. Z jego "imperatyw
kategoryczny" Kant nauczal scisle etyki.
Ale Bóg
nie tylko wymóg moralnoscia. Jest to raczej osoby zyjacej.
Juz wspanialy projekt natura, dostrzegamy Boga wielkosc i witalnosci.
I kazdy, kto wierzy w Boga, zawsze czuje sie znów jak Bóg
przemawia do niego, odpowiadajac na jego modlitwe, dziala w jego
zyciu.
Wplyw Kanta
jest wciaz ogromne, zarówno bezposrednio jak i posrednio,
ale pozytywnie lub negatywnie. W Niemczech mówia malo o
Bogu jako zywa, doswiadczenia osoby, nawet w teologii. Dla wielu,
Bóg jest po prostu sama mysl, niejasne "Najwyzszej
Istoty". Ma to na Kant
Spokojne zycie
Kant lubi
porzadek. Wstawal codziennie o piatej rano zegara. Kiedy dlugopis
lub nozyczki sa tylko nieznacznie zmienila sie z miejsca wypadku
lub jesli przewodniczacy nie byl na swoim zwyklym miejscu, stal
sie niespokojny i zrozpaczony. Po chodzic w tym samym czasie jego
sasiedzi umiescic ich zegary. Królewiec rzadko opuszczaja
Kant, Prus Wschodnich nigdy.
Kant nie byl
zonaty. Powiedzial, ze niezamezne mlodych ludzi do pozostania
dluzej, moze dlatego, ze nie (zona) bierze pod jarzmo "byl.
Ale mimo pedantyczny sposób Kant szczesliwym czlowiekiem.
Lubil gejów rozmowy wsród przyjaciól i lubil
zartowac. W 1804 roku zmarl . Jego ostatnie slowa brzmialy: "Dobrze".
Bonhoeffer
- teolog i odpornosc fighter
Wielu ludzi
na calym swiecie znana jest nazwa Bonhoeffera. Zmarl 60 lata temu
w walce z rezimem Hitlera.
Dietrich Bonhoeffer
mogla prowadzic dobre zycie. W 1906 roku w modnym srednim rodziny
klasy urodzil sie we Wroclawiu. Jego ojciec byl znanym profesorem
psychiatrii w Berlinie. Dietrich byl bogato wyposazony, w wieku
21 lat byl juz doktora teologii. Mógl stac sie slawny profesor
teologii. Cieszyl sie gusta: sztuka, dobre jedzenie, podróze.
Prawo spadkowe
Jak czytal
Biblii, slowa Jezusa w Kazaniu na Górze: Bóg chce
nas sluchac go calkowicie. Potem zdecydowali sie na Boga i jego
kolegów ludzmi zyc. Powiedzial: "Nie wypelniaja zycie
mimo wielu niespelnionych pragnien. Tak rozpoczal prace jako proboszcz
w Berlinie w sluzbie Kosciola Ewangelickiego.
Szczególnie
cierpia ludzie serca Bonhoeffera. W latach po roku 1930 milionów
osób bezrobotnych w Niemczech, wielu glodnych i zamarlem.
Bonhoeffer pyta: "Kosciól musi byc Kosciól
dla drugich".
W 1933 Hitler
doszedl do wladzy w Niemczech. Obiecal pracy ludzi i chleb. Miliony
dopingowali go. Nawet w kosciolach mial zwolenników. Ale
rzadzil terrorem i zabójstw. Walczyl przeciwko Zydom.
Bonhoeffer
odrzucony tak z nazistowskim rezimem. Byl przeciw wojnie i pokoju
miedzy narodami. Zebral ich razem z innymi kosciola ewangelickiego
zobowiazala sie do chrzescijan w Biblii "Wyznanie Kosciola".
Wielu chrzescijan i pasterze do obozów koncentracyjnych,
niektórzy zostali zabici.
A Hard Road
1939, Hitler
2. II wojny swiatowej. Wkrótce Bonhoeffer: Hitler uznawane
sa wciaz miliony ludzi umieraja na wojnie i obozach koncentracyjnych.
Tak zdecydowal sie wspólpracowac z innymi, aby zabic Hitlera.
Zamachu Hitler wydawal sie mniejszy dlug wobec Boga, niz pozwolic
milionów ludzi zamordowanych przez Hitlera.
Bonhoeffer
byl gotów poswiecic swoje zycie. Ale zastanawial sie, czy
nie mógl wytrzymac tortury i smierc, gdyby ich aresztowania.
Jednak powiedzial sobie: "Bóg daje nam w kazdym awaryjne
tyle oporu musimy. Ale daje im do nas wczesniej, wiec nie nalezy
polegac na sobie, lecz Bogu".
1943, Bonhoeffer
zostal aresztowany. Ale nie mozna udowodnic zadnego wielkiego
grzechu. W wiezieniu w Berlinie, moze nawet pisanie listów
do rodziny i narzeczonej. Pisma te zebrane przez jego przyjaciela
pózniej w slynnej ksiazce "Opór i rezygnacji".
Bonhoeffer w wiezieniu duzo mysli o tym, jak mozna mówic
do nowoczesnych ludzi niewierzacych o Bogu.
Mechtylda
z Magdeburga - spotkali sie na milosc Boga
Magdeburg,
miasta Ottona Wielkiego, nie 1200 roku burzliwej historii. Z historii
miasta jest kobieta, której nazwa jest scisle zwiazana
z miastem: Mechtylda z Magdeburga. Urodzila sie 800 lat temu w
zamku w dziedzinie Magdeburg i byl - niezwykle jak na owe czasy
nie tylko dla dziewczyn - wszechstronne wyksztalcenie. Jeszcze
jako mloda dziewczyna wyszla z zamku i otwarcie przyznal: "Moje
zycie nie szlachty. Bóg ma inne, wieksze plany dla mnie."
Bóg byl dla nich nie tylko wieksza moc, ale prawdziwe loving
you. Ta osobista relacja z Bogiem wypelnic swoje zycie tak, ze
musiala napisac wszystko, co przeniósl je do glebi serca.
Wielkie Mechthild sensie przeksztalcenia moc modlitwy. Pisze:
"Modlitwa czyni Bitter Sweet serca, Happy Sad serca, biedne
serce bogatego, glupie serce madre, niesmiale serce odwazne, mocne,
slabe serce, serce w ciemno, aby zobaczyc. Przyciaga wielkiego
Boga w malych serca. It drives glodny duszy do boga bogactwa.
Mechthild
nie wybiera droge do klasztoru, lecz zamyka sie w ruchu Magdeburg
ubóstwa, wiernosci swoim zamiarem: "Czym jest nadzieja
Boga, ze osmiele. Bylem uwage na milosc Boga do miasta".
Slowa Jezusa: "ubodzy beda glosic Ewangelie" (Mt 11,5)
byl gleboko wzruszony jej. Odwraca najubozszych: wyrzutkiem, chorych,
umierajacych, wdów i sierot. Ona daje im ludzkie i duchowe
wsparcie, i - o ile jest to mozliwe - równiez lagodzi materialna
i fizyczne potrzeby. Mechthild to usluga sam. W tym czasie powstal
w Magdeburgu, ruch siostry. Mlode kobiety zyja wspólnie
mieszkanie, dzielic sie swoimi dobrami z siebie. Poniewaz nie
sa podporzadkowane obowiazujacymi przepisami Kosciola, musieli
znosic wiele zniewag i wrogosci. Mlode kobiety zyjace samotnie,
które zostalo nastepnie uznane za skandaliczne. Mechthild,
jednak byl przekonany, odwazna kobieta, która zacheca siostry
ponownie do dalszej pracy wsród potrzebujacych. Duze wsparcie
i komfort otrzymala od swego spowiednika, pod którego wplywem
pisala swoja ksiazke "plynace swiatlo Boze". Praca ta
byla bardzo kontrowersyjna w czasie jego trwania przez Mechthild:
kobieta, zwlaszcza bez wyksztalcenia uniwersyteckiego, pisze w
jezyku niemieckim, a nie po lacinie - jezyk uczonych - ksiazki
o swoich doswiadczeniach z Bogiem i milosci Boga. To bylo niezwykle,
a nawet wiecej: ze Kosciól wydaje sie byc zbyt niebezpieczne.
Vanished jako prace od wieków w niepamiec.
Mechtylda
z Magdeburga byl wizjonerem. Ale ich zdolnosci wizjonerskich nie
swiat lotem. Mieszkala z Boga na tym swiecie. Z ich dar wewnetrznej
wizji Boga wyswietla wiersze Boga i swiata lacza. Podczas czytania
Mechthild pism ma sie wrazenie, ze jest wspólczesnym zyciu,
a nie kobiete, która pracowala 800 lat temu. Mechthild
pisze: "ofert love me. Czego chcesz to, co jest do zrobienia,
i to, co Bóg nadzieje, ze mam odwage.
Z swiety,
kochajacy Mechthild uwage czyta Biblie. Pisze:
"Od droga
milosci jest dla mnie nie aborcji. Swiete uwage na Boga trzeba
prowadzic przez caly czas w nas".
Zycia Mechtylda
z Magdeburga, jest wyczuwalny, ze wielka milosc do Boga mozna
w prosty milosc i milosierdzie bliznim rzeczywistosci, która
jest "co jest nadzieja Boga".
Friedrich
Nietzsche - walki z Bogiem
Wrony scream
i pociagnij Warkot lot do miasta.
Wkrótce bedzie sniegu --
Biada temu, kto nie ma domu!
Linie te sa
od wiersz napisany przez mezczyzne, który "nie ma
w domu," bo nie oddziela sie od Boga, Friedrich Nietzsche
(od 1844 by 1900).
Nietzsche
byl wychowany w chrzescijanskim domu. Jego ojciec byl pastorem
ewangelicznych. Na jego potwierdzenie, wierzyl mocno i szczerze
w Boga. Ale pózniej na wysokim szkoly, porzucil wiare.
Wiedzial o Bogu i oddzielone od niego tak. Stal sie bojownikiem
przeciwko Bogu. "Bóg jest martwy", która
glosil.
Krytycznych
mysliciela
Nietzsche
byl niezwykle utalentowany i ma juz 24 lat w Bazylei, profesor
filologii. W licznych pismach zajmowal poczatkowo przeciwny wszystkich
naukowych teoriach, wszystko zawyzenie wartosci "rozum",
wszystkich Filistynów. Zamiast tego, wezwal do poteznej
afirmacji zycia. Od dionizyjski szal uczuc powstaje wszystkich
prawdziwych kreacji.
Jego najwazniejsze
dziela to: "Narodziny tragedii", "Tako rzecze Zaratustra,
Poza dobrem i zlem", "Antichrist" i "woli
mocy". Pisze zywe i realistyczne.
Bezdomni
Lou Salome i Paula Ree Friedrich Nietzsche 1882 (Grafika: Wikimedia
Commons - Public domain)
Ze wzgledu
na rosnace dreczy ból glowy i oczu, Nietzsche nie przechodza
na emeryture w 1879 roku, porzucenie profesora.
Chrzescijanie
wyznac, ze Bóg jest "Zamek", schronienia sie
w razie potrzeby (Ps 91,2). W Nim znajdujemy "schronienie",
"dom" w chorobie i Zerbruch. Nietzsche byl jednak w
jego oddalenia od Boga "bezdomnych". Wzial po jego przejscia
na emeryture, niespokojne, wedrówki zycia w Szwajcarii,
pólnocnych Wloszech, na Riwierze, stale doskonalenie i
lekarstwa na prózno szukac jego zdrowie.
Zewnetrzne
Nietzschego odpowiadala jego wewnetrznej bezdomnosci. Kazdy potrzebuje
wzorem, idealem, do którego mozna sie trzymac, aby sprawdzic,
gdzie moze. Naszym jedynym pewnym stopie w zycie nie moze byc
czlowiekiem, tylko sam Bóg. Wszystkie inne modele i rozmiary,
sa sztuczne bozków. You let us down predzej czy pózniej.
Tak, mozna, jak u Nietzschego, bo zycie ludzkie i straszne zniszczenia
w swiecie.
Nietzsche
opuscil Bóg, który stworzyl dla siebie, aby zastapic
"super-man" rasy panów. Wlozyl czlowieka w miejscu
Boga. Glosil idee ksztalcenia i wychowania nowego czlowieka warstwie
elity.
Zniszczenie
wszystkich wartosci
Ta nowa rasa
panów nie jest zwiazana zadnymi normami etycznymi. On jest
"wolne, piekne zwierze", mówi Nietzsche. Ten
nowy czlowiek mógl cieszyc sie zyciem z wszystkimi zmyslami.
"Cialo" jest skuteczne wobec "ducha".
Poniewaz chrzescijanskie
wspólczucie zaklóca radosc zycia, Nietzsche odrzuca
jako "moralnosc niewolników" na pocieche tutaj
jest zbyt krótki, przybylych do zycia po smierci.
W porównaniu
z elity mezczyzn jest masa ludzi, ale nie "szkodników
w skorupie ziemskiej" (co mozna bylo uniknac, jak chcesz).
Dlatego Nietzsche odrzucil równiez demokracji i socjalizmu.
Zacny czlowiek
potwierdza swój los, nawet jesli nie ma sensu, i nadaje
mu sens (co jest podstawowa idea pózniej Heideggera i Sartre'a,
egzystencjalizm).
Nietzsche
walczyl z calych zachodnich wartosci chrzescijanskich, dzieki
którym Europa i caly swiat ich zasad moralnych i ich kultury.
Miliony mlodych ludzi, w szczególnosci karnych niewoli
mysli Nietzschego. Nietzsche stal sie wiec intelektualnej prekursorem
nazizmu. Co glosil, hitlerowcy w praktyce w straszny sposób.
Nietzsche
uwiódl miliony ludzi. Jego walka z Bogiem wyraznie demoniczny
i antychrzescijanskich cech.
"Bez
Boga wszystko jest dozwolone"
Widzimy, Nietzsche
i jego losy: Bez Boga jestesmy wewnetrznie i zewnetrznie czesto
przesiedlonych. Nasze zycie zalezy od naszego szacunku dla Boga.
Nietzsche
uwazal, ze nowy szef czlowiek bez Boga moga doprowadzic do nowej
kultury i cieszyc sie wyzszym najwyzsze szczescie. Naprzeciwko
bylo. Realizacji jego pomyslów przez nazistów doprowadzily
do zniszczenia calej kultury w wielu krajach Europy i nieopisane
cierpienia milionów ludzi.
Dostojewski
powiedzial kiedys: "Jesli nie ma Boga, wszystko jest dozwolone",
az do Holocaustu i zniszczenie calej kultury. Nietzsche jest tego
najlepszym przykladem.
Nietzsche,
ateista, który zmarl w ekstremalnych "Bezdomnosc".
Ostatnie dwanascie lat swojego zycia, on uswiadomil psychicznie
oblakanego rozumieniu DHER juz nie zyl w pelnej swiadomosci.
Max Planck
i odkrycie kwantowej teorii
102 lat temu,
ze niemiecki fizyk Max Planck dokonal wielkiego odkrycia. Kim
jest ten czlowiek, i dlaczego jego odkrycia byla tak wazna?
Plancka, urodzony 1858, pochodzil z rodziny uczonych. Byl bardzo
utalentowany. Mimo jego wielkiej umiejetnosci, byl skromny i lagodny
czlowiek. Przed i po 1 Wojny swiatowej Plancka profesor lat fizyki
na Uniwersytecie w Berlinie. Istnieje wtedy nauczyl wielu znanych
fizyków, na przyklad Albert Einstein. Planck przywiózl
go do Berlina i byla bliska znajomosc z nim.
Stala Plancka
W 1900 Plancka
odkryl tzw pochodzi od niego, "stala Plancka, znany w fizyce
od h z listu. Co to jest?
Gdy cialo
jest ogrzewany, to wydziela energie w postaci ciepla i swiatla.
Naukowcy wierzyli, ze ta energia zostanie podane w sposób
ciagly, tj. bez przerw. Sadzono, ze "natura nie czyni skoków.
Teraz Plancka
odkryl, ze energia nie jest staly, z jednym cialem, ale jest w
skokach, w "pakiety", zwany "quanta". To powodowalo,
ze ilosc energii (kwanty sa) zawsze wielokrotnoscia stalej Plancka
h, czyli pomnozyc przez h.
Energia nie
jest tak, jak dotad sadzono, w ilosci dostarczonych 1,2,3,4,5
itp.. Ale to zaklada, ze ze wzgledu H 2, w ilosci 2 (2 razy 1),
4 (2 razy 2), 6 (2 razy 3), 8 (2 razy 4, itp.).
Odkrycie z
konsekwencji
Czy to odkrycie
na nasze zycie naprawde jest tak wazne? Tak, nawet jesli my tu
nie moze wyjasnic wiecej. Stala Plancka h jest rzeczywiscie stala,
niezmienna stala charakter stalej wielkosci. Tam, gdzie energia
jest zwolniony, to istnieje w przyrodzie, w najmniejszym atomem
ziemskiej substancji, jak i na sloncu. Bez tego stalego elektron
nie moze poruszac sie wokól jadra, poniewaz w ten sposób
uwalniania energii, to nie bylo dla wielu róznych tkanin
kolorowych w naszym swiecie, slonce moze nie emituja swiatlo i
nie ma ciepla, nie byloby z energii jadrowej, ...
By stala Plancka
w stanie zrozumiec wiele rzeczy w przyrodzie na dobre. Dlatego
Plancka otrzymal 1918 Nagrode Nobla za odkrycie.
Ale dla naszego
codziennego zycia odkryciu Plancka bylo wielkie korzysci. Bez
nich nie byloby dzis, na przyklad, nie komputery, lasery nie,
nie energii slonecznej.
W odkryciu
Plancka idei zostala zaczerpnieta z konstrukcji naszego swiata,
podstawa bardziej zdecydowany. Jezeli charakter sprawia, ze skoki,
wydaje sie o wiele bardziej plynne w przyrodzie, jak uprzednio
byl przeznaczony. Dlatego patrzac na Max Planck, nie baczac organ
obcego, jego odkrycia byl sceptyczny najpierw.
Czy moze to
byc przypadek, ze zamówienia zycia ludzkiego (np. malzenstwo,
rodzina, kraj), poniewaz ich stabilnosc zgubil? Zawsze odkrycia
naukowe maja wplyw na ogólna myslenia ludzi. Z pewnoscia
sa polaczenia, które nie rozumiemy. Od 1933 roku, Planck
cierpi powaznie pod dyktatura nazistów. Jego syn zostal
zabity, poniewaz sprzeciwil sie Hitlerowi. Planck stracil równiez
jego pierwsza zona i kilku jego dzieci przez smierc. Koniec 2.
I wojna swiatowa przyniosla krytycznym 87-letni nauczylem sie
wiele nieszczesc
Plancka, jednak,
ze glebokiej wiary w dobroczynne losu, czy Bóg chce dobra.
W swoim smutku, powiedzial: "Boze drogi nie sa naszymi drogami.
Ale to do niego zaufanie, aby pomóc nam w ramach tej trudnej
próby poprzez ".
1947 zmarl
Plancka w Getyndze. Niektóre instytucje naukowe nosil jego
imie i wielu niemieckich monet 2-DM ponosza jego wizerunek.
Friedrich
von Schiller, Wielki poeta niemiecki
Okolo 1800
r. Niemcy byly podzielone na wiele poszczególnych panstw.
Te równiez zostaly wykluczone przez Napoleona. I jeszcze,
Niemcy nigdy nie przyniosly takich wielkich ludzi w literaturze,
filozofii i sztuce, niz w tych okresów. Wsród tych
wielkich osobowosci sa takze poeci Goethego i Schillera.
Friedrich
von Schiller urodzil sie w 1759 w miejscowosci Marbach am Neckar,
kolo Stuttgartu. Jego ojciec byl prosty urzednik w sluzbie ksiecia
Wuerttemberg. Schiller byl bardzo przywiazany do matki. Miala
spokojne, pobozne kobiety. Dlatego chcial zostac kaplanem, jak
dziecko.
W poszukiwaniu
wolnosci
Nawet 13 lat
Schiller musial opuscic domu jego rodziców. Na rozkaz ksiecia
Wirtembergii, musial isc od tej pory w sprawie, akademii wojskowej
kolo Stuttgartu, a nastepnie w szkole dla przyszlych zolnierzy.
Tutaj przebywal osiem lat. Czul sie w tej szkole jak w wiezieniu.
Uczniowie mieli troche wolnosci nie byli oni zmuszeni do posluszenstwa.
Od tego czasu,
milosci Schillera chodzi o wolnosc. Skrycie napisal w tym roku
swoja pierwsza sztuke "rozbójników". W
tym dramacie, wzywa on do walki z wszystkich tyranów i
dyktatorów. Byly to jedne z ksiazat niemieckich, ale byly
wsród nich dobre. Napoleon byl pózniej szczególnosci
dyktatora.
Po ukonczeniu
szkoly, Schiller byl prosty lekarz wojskowy, poniewaz nauczyl
sie w szkole jakies lekarstwo. Ta praca dala mu jednak zadnej
radosci.
Nie przez
wiele
Anonimowy
Schillera potem zachowywac sie w Mannheim w swojej sztuce "rozbójników".
Dramat byl ogromny sukces. Nastepnie Wirtemberski zabronil Schillera
do pisania dramatów. Ale Schiller to po prostu napisz sztuki,
byl prawdziwym poeta. Chcial takze byc zmuszony przez ksiecia
nie jest do niczego.
Dlatego Schillera
ucieklo 1782 z panstwa Wuerttemberg do innego niemieckiego. To
bylo niebezpieczne dla niego i grac duza. Do teraz, ze zasluguje
na nic wiecej. Byl poeta wciaz nieznana. Co powinien teraz mieszkasz?
Schiller wyszedl
w roku 1782 by 1789 przez Niemcy i do przodu. Cierpial wiele trudnosci
Czasami wiersz zostal przedrukowany z nim. ) Ponadto pojawily
sie w ostatnich latach odgrywaja "Kabale (= intrygi i milosc",
zostala wykonana. W jej Schillera opisuje jak milosc mlodego szlachcica
i prosta chlopka wziac slub ze wzgledu na ich rózne stacje
nie moga. Zarówno w koncu zginie.
Ale przez
to wszystko, Schiller nie dostac duzo pieniedzy. Byl takze czesto
zle. Ale znowu i znowu radosc i wielbicieli zabrala go do domu
i pomógl mu sie w czasie potrzeby
Nowe zycie
Schillera, Goethego i Bracia i Siostry Humboldt
1789 Schiller
otrzymal pomoc Goethe prace jako profesor historii w Jenie w Saksonii.
Teraz mial pewne dochody. Dlatego mógl teraz poslubic swoja
narzeczona Charlotte Lengefeld. Jena równiez byla bliska
Weimarze. Tam, w jego rezydencji ksiecia von Sachsen-Weimar, Goethego
i wielu innych poetów, artystów i uczonych zgromadzonych.
W kolejnych
latach, Schiller napisal dramat, a nie tylko kilka wierszy. Zajal
sie historia i teraz wiele filozoficznych pytan, zwlaszcza w filozofii
Kanta. Wedlug Kanta, dowiedzial sie, ze czlowiek jest moralne,
etyczne istoty. On ma za zadanie zwalczanie jej slabe, niskie
impulsy w siebie i coraz doskonalsze, lepsze czlowieka.
Wielka przyjazn
1794, Schillera,
Goethego, coraz lepiej poznac. Obaj mezczyzni byli bardzo rózne.
Goethe nigdy nie poniósl potrzeb materialnych, a Schiller
musial przejsc wiele trudnosci z obawy ceny i choroby. Gdy Goethe
pisal lub pracy naukowej, musi on byc w stanie zobaczyc i poczuc
wszystko. Schiller, jednak rozpatrywane lepiej koncepcji teoretycznych,
takich jak Piekno czy milosc ludzkosci. Dlatego tez nie, jezyk
Schillera jest tak naturalne, jak Goethe, ale czesto dosc sztuczne
i zalosne. Niemniej jednak, moze inspirowac nasza wyobraznie i
jego jezyka. Ale mimo tych róznic powstalych miedzy dwoma
poetami coraz blizszej przyjazni i wielkiego szacunku.
1799 Schillera
przeniósl sie do Weimaru. Kupil tam dom dla siebie i swojej
rodziny. Goethe i przyjazni miedzy nim byli inspiracja do pisania
poezji ponownie. Nawet przed tym Schiller spektakl "Don Carlos"
napisane ". Teraz dramat powstaly Wallensteina ","
Maid of Orleans "i" Mary Stuart ". W tym dramacie
Schillera opowiada Queen Mary jej przeciwnikiem, Queen Elizabeth,
jest niesprawiedliwie skazany na smierc. Ale potwierdzil jej smierci,
uznajac go za to kara do poprzedniego zadluzenia w ich zyciu.
Wiec wewnetrznie pozyskac Elizabeth, choc opiera sie na zewnatrz.
Scena z
Wilhelm Tell
W poemacie
"Dzwon" Schillera opisuje droge czlowieka od jego narodzin
az do smierci. Jego ostatni ukonczony dramat "Wilhelm Tell".
W niej opisuje walke Szwajcarii pod ich przywódca Tell.
Jak zaden
inny poeta Schiller zmaga sie coraz bardziej czlowiekiem doskonalym
i zwalnia innymi poprzez jego sztuki i twórczosci. On poluje
na idealnego, najwyzsze i najwieksze. Dlatego jest takze nazywany
idealista.
Wczesna smierc
Schiller byl
dzielnym czlowiekiem, odwazny i twardy fighter pracownika. Domagal
sie wiele o sobie. W zwiazku z tym byl czesto zle. Od tego czasu
minelo 1805 z 46 roku w Weimarze. Bylby w stanie stworzyc kilka
swietnych prac. Dzieki niej Niemcy stracila najwiekszego poety
po Goethego.
Schiller mówi
czesto o Bogu. Mówi na przyklad mieszkac w swoim wierszu
"Oda do radosci": "Bracia, powyzej gwiazdziste
baldachim musi byc dobrym ojcem" (do muzyki Beethovena w
jego 9-gie Symfonia). Ale Bóg byl dla Schillera tylko sama
mysl. W rozmowie z Bogiem w modlitwie, sluchac glosu Boga, by
poprosic o pomoc od Boga - nie moze Schillera. Wszystko to zrobil,
chcial zrobic na wlasna reke, bez Boga.
Podczas gdy
my, ludzie moga osiagnac z wlasnej partii. Ale jesli spojrzymy
na swiat z wielu nadzwyczajnych dzis zdajemy sobie sprawe, jak
bezsilny czlowiek jest zasadniczo. Schiller nie mógl walczyc
walke o dobre, gdy mial umrzec w polowie swojego zycia. Nie bylo
radosci w nim do konca.
Ale jesli
uda nam sie nam przez Jezusa do Boga, opiekuja sie Boga i kochal
na wieki. Wtedy równiez nie moze miec zycia smierci. Wtedy
wiemy, ze nie sa ludzie, ale Bóg jest jeszcze swiat bez
cierpienia, bez tworzenia lzy lub smierci.
Werner
von Siemens: Wielki Twórca
Wszystko zostalo
wymyslone po raz pierwszy odkryta w Europie, zaprojektowane, wykonane
i wyprodukowane, mozna zobaczyc w Deutsches Museum w Monachium
i doswiadczenia. Nazwa i plan stala wystawe, która pokazuje
nie tylko historii techniki, ale takze ich daty, 1877, mezczyzna
byl juz przygotowany, który byl jednym z wielkich wynalazców
naszych czasów: Werner von Siemens. Nie tylko stworzyl
termin "inzynieria elektryczna", okresla on równiez
zdecydowanie co nalezy rozumiec przez slowo wkrótce. Oryginal
jego dynamo, którego zaprojektowal w 1866 roku i sklada
sie, widac nie ogromne znaczenie muzeum. Z pomoca zwojów
drutu i zelazo miekkie, to tutaj, Siemens udalo sie przeksztalcic
charakter - na przyklad, sily roboczej i wody - w energie elektryczna
i odwrotnie wprowadzenia energii do pracy. Byl twórca nowoczesnej
energetyki.
Twórca
niepelnym wymiarze godzin
Werner urodzil
sie w 1816 w miescie Hanower jako czwarty najstarszy z czternastu
dzieci. Po ukonczeniu gimnazjum w Lubece, chcial zostac inzynierem.
Poniewaz jego rodzice nie mogli sobie pozwolic na edukacje, Werner
wniosek o dopuszczenie do wojska jako podchorazy. Po dobrym przechodzi
egzamin, byl zolnierzem. Jak on byl szczesliwy, kiedy zaczal trzech
szkolen lat w szkole artylerii i inzynierii zostala zobowiazana
do Berlina! Kazdy dostepny czas jest uzywany, mlodego zolnierza
do czynienia poza uslugi z fizyki, chemii i technologii. Po uplywie
trzech lat otrzymal swój pierwszy urlop. Ale potem zobaczylem
ojca swego i matke po raz ostatni, wkrótce zmarl. Werner
obiecal opieke nad mlodszym rodzenstwem. Aby sprostac rodzenstwo,
wynalazca jako produkt uboczny. W rzeczy bardzo praktyczne, kierowal
jego mysli, poniewaz mial mnóstwo pieniedzy, które
maja byc zamówione. Niedz stworzyl nacisnij kamienia, kontroler
silnika parowego i nowego procesu drukowania. Kiedy wynalazl metode
galwanizacji, zlota i srebra galwanicznego, sprzedala jego brat
William do Anglii.
Nowe mozliwosci
w Berlinie
Nastepnie,
podczas gdy William udal sie do Anglii na zawsze, udalo mu Werner
Siemens, z Magdeburga, a na koncu dojsc do Berlina. Bylo juz kilka
sklepów maszyn, lokomotyw Borsig na czele budowy w sierpniu.
Jego silniki zostaly znalezione w porównawczych jezdzi
jeszcze lepiej niz angielski. Ponadto, nie bylo szkoly zawodowe,
politechniki i Klub Towarzystwa Fizycznego, a wielki przyrodnik
Alexander von Humboldt wyglosil slynne wyklady. Cale miasto bylo
zainteresowane w dziedzinie nauki i technologii.
Siemens skorzystal
z kazdej okazji do ksztalcenia ustawicznego. Jak sam odbyl sie
w Towarzystwo Fizyczne wyklad telegraf elektryczny, byl Uniwersytet
mechaniki uwage Halske do niego. Byl artysta w swojej dziedzinie,
a wiec pod wrazeniem pracy zaprojektowany przez Wernera Siemensa
telegraf wskaznik, ze zdecydowal sie z utalentowanych porucznika.
To juz opracowane wszystkie czesci, które sa niezbedne
do rentownych technologii komunikacyjnych: bezpiecznik flash,
izolatorów porcelanowych i gutaperka, guma, jak SAP, bez
szwu, izolowanych podziemnych rur. W dniu 1/10/1847 wtedy "Telegraphenbau-Anstalt
von Siemens i Halske powstala, a Siemens jeszcze oficera w glównym
miejscu pracy.
Pierwsza linia
telegraficzna w Europie
Wkrótce
przyszly pierwsze zamówienia dla firmy: Polozyla linii
telegraficznej Berlin - Frankfurt. Jak tu Zgromadzenia Narodowego
wybrany król Prus dziedziczny cesarz niemiecki, który
byl znany w tej samej godzinie w Berlinie. Ludzie byli zaskoczeni,
a Werner Siemens byl bohaterem dnia z pierwszej linii telegraficznej
w Europie. Padalo juz umów, najpierw w Niemczech, nastepnie
w Rosji. Tam, mlodszy brat Carl bylo. Werner Siemens mozna teraz
zegnac po 15 lat sluzby wojskowej i calkowicie poswiecil sie rozkazy
i zawsze nowych ulepszen i wynalazków. Byli, jak równiez
stale i trwale jego warsztatu pracy, bardziej przekonujace reklamy
niz slowa. Siemens takze nie zamierza byc dobra, ale stala produktów
zarobic pieniadze, ale wszelkich staran, aby wspierac rozwój
jego elektrotechniki dalej. Uwazal swoje zadanie z korzyscia dla
wszystkich. W pierwszej swiatowej wystawie przemyslowej w Londynie
w 1851 roku otrzymal za swoje telegraficzne, oprócz sprawdzonych
Alfred Krupp i kilka medali innych, cena najwyzsza. Dalo to jego
firma wielka para. Z warsztatów, i przeniósl sie
do Halske w fabryce.
Przygodowe
zadan
Przez nastepne
dwa lata, bracia i Carl Werner Siemens budowy linii telegraficznych
z Petersburga przez Moskwe i Kijów do Odessy i z Petersburga
do Warszawy i Slaska, do Finlandii i Kronsztadzie. Kabel ten musi
byc wywieszona przez Morze Baltyckie. Wraz z Wilhelmem i Carl
jak Siemens Brothers opanowal niestrudzony wynalazca pózniej
olbrzymi Londyn-Kalkuty w Indiach. Dla tych indoeuropejskich linii
prawie 11 000 km dlugosci, opracowal nowa, ulepszona telegraficznej
formie pisemnej. Przez kontynenty i oceany, góry i stepy
do pracy przed budowniczymi byly przewozone Polaków zelaza.
Nawet ocean nie byl przeszkoda nie do pokonania. Z Irlandii do
Nowego Jorku, kabel transatlantycki byl pochowany. W uzupelnieniu,
Siemens zbudowal swój wlasny statek kablowa, "Faraday".
W Störversuche wrogie spólek oraz fakt, ze kabel jest
wyciagnieta na morzu i zniknal w glebi 5 000 m, wyprawy ekscytujaca
przygoda. Piec mniej stresujace nastepuje: nazwa firmy Siemens
zostala dobrze znane.
Wielkie Wynalazki
Do wytwarzania
stali, bracia stworzyli Siemens proces Martin. Przeznaczone dla
górnictwa zostala skonstruowana kolei elektrycznej i pokazane
na wystawie przemyslowej w Berlinie. Frohlich 10 000 odwiedzajacych
sie w podróz razem z nimi. Równiez opracowane przez
niego alternatory wkrótce wielki biznes. Dzieki jasnym
swietle zarówki podbitych miast i wkrótce wykorzystywane
w górnictwie. W Berlinie bylo tylko elektryczne oswietlenie
ulic i tramwaje. Od 1877 r. w Berlinie ustanowila pierwszy zestaw,
produkowane przez Siemensa - i na pierwszy odrzucona jako techniczne
sztuczka. Ale Siemens juz przewidziane w telegraf, ogromne zapotrzebowanie
na informacje o czasie.
Myslac o innych
W 1885 roku
firma zatrudniala 1 100 pracowników w Berlinie. Wkrótce
caly rejon o nazwie "Siemens miasta przyczynily. Dlatego
tez pelnil równiez jego pomocnicy, robotników przeciwnej
obowiazku. On stworzyl, o wiele wczesniej niz panstwa, z powodu
choroby, wypadki i starosci, fundusz emerytalny, gdyz "nie
moge nagrac pieniadze zarobione, takich jak rozpalone zelazo w
reku, gdybym nie byl lojalny asystent, przewidywany wklad",
powiedziala Werner Siemens powiedzial.
Na Wystawie
Swiatowej w inzynierii elektrycznej w 1881 roku w Paryzu, Dom
Siemens otrzymal dyplom honorowy. Werner Siemens otrzymal liczne
wyróznienia. Otrzymal tytul honorowy doktorat i zostal
powolany na czlonka Akademii Nauk. W 1888 otrzymal tytul szlachecki.
Od tego czasu jego nazwisko Werner von Siemens. Zmarl 6 Grudnia
1892 w Berlinie.
Johannes
Kepler, twórca nowoczesnej astronomii
Kazdego dnia
widzimy, jak wschodzacego slonca na wschodzie i zachodzi na zachodzie.
Slonce swiecilo, wiec kreci sie wokól Ziemi. Wierzono w
starozytnosci [1], w sredniowieczu. Nicolaus Copernicus (1473
- 1543) odkryl, ze Ziemia obraca sie wokól Slonca.
Ziemia nie
jest centrum
Bylo to smiale
stwierdzenie. Wówczas ziemia jest rzeczywiscie nie w centrum,
wokól którego wszystko sie kreci. Ktos móglby
pomyslec: Ziemia jest to tylko losowo star bez specjalnego znaczenia.
Wszystko na Ziemi jest w koncu sens. Nawet w istnienie Boga, to
musi byc watpliwosci, nie ma bezpieczenstwa, nie ma zlecenia stale
i granic, wszechswiat jest nieskonczony.
Kontrast,
Johannes Kepler pokazuje, ze nawet jezeli ziemia nie jest centrum
swiata, ale nie wszedzie jest w porzadku swiata, i harmonii. I
z tego mozemy dowiedziec sie, ze wszystko w zyciu ma nas za ludzi
we wszechswiecie ma sens. Bóg stworzyl swiat i oznacza
równiez przez nas, ludzi.
Kepler urodzil
1571-gie Byl astronomem i szybko stal sie slawny uczony. Napisal
wiele ksiazek na temat ruchów cial niebieskich i stworzenia
swiata, w zakresie optyki i geometrii. Napisal pierwsza powiesc
science fiction.
Zastanawiam
sie, co Bóg stworzyl
Kepler nie
mógl zostac profesorem w swoim domu w Tübingen, Wirtembergia,
który prowadzil niespokojne, wedrówki zycia w habsburskiej
Austrii. Pracowal od 1594 w Graz, pózniej w Pradze na dworze
cesarza Rudolf II, a nastepnie w Linzu, a wreszcie na Slasku.
W protestanckich, zostal wydalony z Kosciola katolickiego kilka
razy, a czasami jego pensji przez jego pracodawców ze wzgledu
na brak funduszy nie moze byc wyplacona. Przed smiercia byl jeszcze
uczucie okropnosci wojny trzydziestoletniej (1618-1648) przed
smiercia w 1630 roku.
Kepler byl
bardzo ciekawy i ciagle badany. Byl utalentowanym, wytrwaly mysliciela.
Byl skromny i uczciwy, ale krytyczne, dowcipny i ironiczny.
Keplera najwiekszym
osiagnieciem jest odkrycie trzech "Keplera. W niej opisuje
ruch planet wokól Slonca. Pierwsze prawo stanowi, ze: Wszyscy
w ruchu planet w ksztalcie jajka eliptyczne (nie okragle, jak
sadzono wczesniej) wokól Slonca, stoi w sloncu w jednym
z ognisk. Druga zasada brzmi: Im wiecej planet jest dalej od Slonca,
tym wolniej biegna.
Tak wiec Kepler
pokazuje, ze nawet w przestrzeni prawa i porzadku pierwszenstwo.
Galileo ma siedzibe fizyki eksperyment. Kepler rozszerzona fizyka
w przestrzeni.
Kepler sobie
sprawe, jak np. Zegar w malych producent musi miec (za nic wychodza
na wlasna), tak tez musi wielki "ruch" wszechswiata
maja twórcy: Bóg jest wszechmocny i wszechwiedzacy.
Kepler prosil
Boga o powodzenie jego prac. Byl zdziwiony, co Bóg stworzyl
i modlil sie: "Dziekuje Ci, Boze, mój Stwórca,
bo dales mi przyjemnosc, co zrobiles. Zrobilem chwale swego dziela
znanych czlowiekowi uchwycic jak najwiecej swym nieskonczonym
bogactwie, mój maly umysl mógl. "
Heinrich
von Kleist - niezrozumiany geniusz
Nie rzadko,
wielcy artysci i naukowcy w swoim czasie nie zostana wykryte.
Czesto cierpia nedze i niektórzy umieraja mlodo. Wraz Heinricha
von Kleista, jednego z najwiekszych poeta niemiecki.
Kleist urodzil
sie w 1777 we Frankfurcie nad Odra w wojsku pruskim rodziny. Po
kilku latach jako zolnierz zaczal niepokoic, wedrówki zycia
w Szwajcarii i Paryzu. Jego zaangazowanie, zerwal sie ponownie.
Chcial byc poeta, jak jego rówiesnicy Goethego i Schillera.
Pózniej Kleista mieszkal w Dreznie i wreszcie w Berlinie.
Ambitny i
niespokojny czlowiek
Kleista bylo
przyjazne i serdeczne, ale równiez byc agresywny. Byl poeta
bardzo ambitny. Kleista zawsze wydawal sie cierpiec wewnetrznym
smutkiem. Byl niespokojny, markotny czlowieka. Kleista, który
znal Boga jako dzieci, nie uwierzyli w Niego. Ale Bóg mu
pomoze, komfort go i daje mu wewnetrzny spokój.
Wyzsze pokoju
Jezeli grzmoty
wagonu wojny
Ramie czlowieka, na reputacje niezgody
Ludzie, którzy nosza w swoich sercach [10] serca,
Ludzie, którzy stworzyli Boga milosci:
Mysle, ze tak, ale mozna pozbawic mnie wszystkiego,
Nie pokój, wlasny sprawdzone,
Nie niewinnosci, nie wierze w Boga,
Nienawisci, jak stac szok.
Nie klon cien sie oprzec,
Ze zostawil mnie w polu pszenicy, odswiezone,
I nie przeszkadza spiew slowika,
Ciche lono zachwycony mnie.
Heinrich von Kleist (1792/93)
Kleista powiedzial:
nie mozemy rozpoznac prawde ostateczna. Swiat jest dla nas niezrozumiale.
Nie dzialamy w oparciu o jasne dowody, jasne zasady etyczne i
moralne, ale dzialamy w oparciu o silne emocje, które rzadza
nami.
Te uczucia
sa czesto negatywne, na przyklad Nienawisc i destrukcyjny. Kleista
w postaci samodzielnego podejmowania decyzji o ich najskrytsze
uczucia, bez wzgledu na spoleczenstwo: Jak Amazon Queen Penthesilea
znieksztalcone w tragedii kochanka wyniku achillesowa blad, a
nastepnie popelnia samobójstwo. W opowiadaniu "Michael
Kohlhaas" to fanatyczny walki o swoje prawa i to co sie bandyta
i morderca.
Genialny dramaturg
Kleista wie
równiez pozytywne i pogodne wrazenie. Na przyklad wiernosci
w malzenstwie i milosci, bo w dalszym ciagu odgrywa "wielki
dramat historyczny Knight" Kathy Heilbronn. Jego humoru komedii
"The Broken Jug", która jest czesto wykonywane
dzisiaj, podobnie jak jego ostatni dramat "Ksiaze Homburg.
Prince jest zwyciestwo nad jego uczucie, ze chce go zniszczyc.
Uznaje on, ze istnieja zasady etyczne i moralne, a on ich slucha.
To nowe zycie wydac.
Kleist byl
genialnym dramaturgiem. Ale jego opowiadania sa arcydzielami.
Twój jezyk jest skoncentrowany i dramatyczne, w trybie
pilnym. Poezja Kleista jest przypisane do szkoly literackiej,
to zapowiada wspólczesnym swiecie i zajmuje wczesniej glównie
przez napiecie wypelnionych jezyka, wielu ekspresjonizmu.
Jednak Kleista
bylo uznanie w swoim czasie. Byl biedny, jego rodzina wyparl sie
go, panowania Napoleona nad Niemcy uczynily go gorzkie. Boze,
nie wiedzial. Dlatego nie widzi wyjscia. Wraz z ciezko chorych
ptaków Henrietta (* 1773), którego znajomy mial
miejsce jedynie w tym samym dniu, wzial na 21.11.1811 w Wannsee,
w poblizu zycia Berlina. Byl czlowiekiem z nas ma, jednak bledy,
przepraszam.
"Biala
Róza" - studentów przeciwko Hitlerowi
Hans Scholl (1918-1943)
"Czy
to nie fakt, ze dzisiaj kazdy uczciwy Niemiec wstydzi sie swojego
rzadu?" Tak powiedzial ulotki dystrybuowane w lutym 1943
roku na Uniwersytecie w Monachium. Za nimi byli mlodzi studenci,
którzy nie sa juz zbrodni nazistowskich rzad dotrzyma Czy
Ogladaj chcial. Byli nawet gotowi do walki karnego poswiecic zycie.
Grupa nazywala
siebie "Bialej Rózy". Obejmowala ona rodzenstwo
Hansa i Sophie Scholl, Alexander Schmorell, Willi Graf, Christoph
Probst i profesor Kurt Huber. Grupa miala wokól siebie
wielu przyjaciól.
Wszyscy zamiast
nazistów od panstwa, bo wzial zatem czlowieka do wolnosci.
To w Niemczech byl tak myslec i dzialac jak nazisci. Ci, którzy
nie sluchali, w koncu przyszedl do obozu koncentracyjnego. Tam
ludzie byli torturowani i czesto zabijani.
Sophie Scholl (1921-1943)
Jednak wiekszosc
Niemców nic nie wiedzial o tym. Oni cieszyli Hitlera, jak
poczatkowo Scholls. Hitler wydal miliony bezrobotnych w Niemczech
do pracy i dobrobytu, a on znowu sie Niemcy silna.
Wkrótce
jednak Hitler zaczal przesladowac Zydów i ich zabic. A
w 1939 roku najechal jeden kraj po drugim. Mln osób zmarlo
z tego dyktatora.
Ulotki przeciw
Hitlerowi
Mlodych studentów
medycyny zbuntowal sie przeciwko niemu. Ale co robic? Nie mozna
wyeliminowac Hitlera. Wiec zaczeli rozprowadzac ulotki przeciwko
niemu. W polowie 1942 roku i na poczatku 1943 r., drukowane sa
ulotki w przebiegu kilku tysiecy egzemplarzy. Te szesc róznych
ulotek wyslal je poczta do studentów, a obcy z ksiazki
telefonicznej. W nim, wezwali do sabotazu i obalenie Hitlera.
Domagali sie wolnosci slowa i mysli, demokracji i wiecej zarabiajacych
na gorsze.
Wiekszosc
czlonków "Bialej Rózy" byly poczatkowo
idealistów. Ale szukali pasja dla Boga. "Sophie Scholl
napisal w 1942 roku:" Ja jestem Bogiem, a jednoczesnie tak
daleko, ze nawet nie czuja sie w modlitwie. Ale chce trzymac sie
liny mi Bóg w Jezusie Chrystusie, jest odrzucany. Jej brat
powiedzial w tym samym roku: "Jak mam znalezc sile w modlitwie!
Nareszcie wiem, na jakim kiedykolwiek plynace wiosna moge usunac
moje straszne pragnienie.
Skazany na
smierc
Na poczatku
1943 roku, mial uczniów w Monachium w nocy kilka razy malowane
na scianach wielu domów zwroty takie jak "Precz z
Hitlerem" i "zyc dlugo wolnosci". Wielu czytajac
te slowa, ludzie sie niespokojny. Tuz przed wojsk niemieckich
pod Stalingradem zostali pokonani przez Rosjan.
W dniu 18
Rozproszonych w lutym 1943 roku, dwa dni Scholls na klatce schodowej
z Uniwersytetu w Monachium, setki egzemplarzy szóstego
ulotki. Byly obserwowane i aresztowany. Cztery dni pózniej
byli juz skazani na smierc, i w tym samym dniu zgineli przez gilotyne.
Czterech innych czlonków "Bialej Rózy"
byly równiez wykonane w ciagu najblizszych miesiecy.
Mlodych ludzi,
wszyscy udali sie ciche i wiernych na smierc. Wiedzieli, ze w
tak mlodym wieku, co zgineli i wierzyli, ze widza siebie w obecnosci
Boga ponownie. Dwa Scholl wzial sakramentu przed ich realizacja.
Jak Sophie pozegnal sie z matka powiedzial do niej: "Nieprawda,
Sophie wierzymy w Jezusa, teraz bierze na siebie." Ale takze
zaufanie do niego, odparl Sophie.
Eduard
Mörike - poeta liryczny
On jest chyba
najwazniejszym poeta liryczny Niemiec. Jego milosc i wiersze natury
naleza do najpiekniejszych w literaturze niemieckiej. W tym roku
obchodzimy jego 200-sze Urodziny: Eduard Mörike
Eduard Mörike
Eduard Mörike urodzony 8.9.1804 w Ludwigsburgu kolo Stuttgartu
w Wirtembergii. Nie posiadal wiele sily fizycznej. Zawsze prowadzil
spokojne, nieco odosobnione zycie. Pokazuje to na przyklad jego
wiersz "Modlitwa". Niemniej jednak, mial wielu przyjaciól
i znajomych. Tak wiec, Storm, poeta, Keller i Turgieniewa.
Panie, co chcesz wyslac,
milosc, czy smutku,
Ciesze sie, ze zarówno
plynie z waszych rak.
Wilt z przyjemnoscia
i chcesz z choroba
Nie przytlaczaja.
Ale w srodku
Skromnosc jest piekny.
Moerike byl
protestanckiego pastora. Ale wolal poezje. On tez byl czesto chore.
Byl przez wiele lat tylko wikary w poszczególnych wsiach
w Wirtembergii. Gdy padl nieszczesliwy. Zaangazowania w innej
kobiecie, ze rozpuszcza sie po czterech latach. Ale dla dwóch
zwiazków, pisal piekne wiersze milosne.
W wierszu
"Na pólnocy" Moerike opisuje uczucie spokoju
i glebi nocy, utrzymywal w dalszym ciagu we snie wydarzen w tym
dniu:
Spokojnie
nocy wspial sie na ladzie,
pochyla sie sennie pod sciana góry.
Twoje oko widzi zlote luski teraz
jednoczesnie w cichej wypoczynku muszli.
I smiale wskazac zródla halasu,
spiewaja matki, ucha noc
dni
zostaly w trakcie dnia na dzien.
Moerike uzywane
pieknych zdjec w jego wierszach. Wiele wierszy wyrazic sensie:
na przyklad, o radosci, wiosny, nostalgii, budzenie sie rano,
ufnosc w Boga, milosc, radosc i ból, przeczucia smierci.
Moerike Poezja czyni odniesienia do antyku, uznanej piesni ludowej,
Goethego i romantyków. Klasyczno-romantycznych ballad tradycje
kontynuuje poprowadzil.
1834 Moerike
uzyskala ostatecznie staly parafii w miejscowosci Cleversulzbach.
Niezamezna siostra opiekowala sie nim. Jednak po dziewieciu latach
mial emeryture z zawodu nauczyciela, skromne renty w wysokosci
280 guldenów rocznie. Poprzez nauczanie literatury w szkole
dziewczat w Stuttgarcie, zarobil cos na ten temat. Wieku 47 lat
ozenil sie. Dwie córki mu sie urodzili.
Moerike takze
napisal kilka powiesci i opowiadan i bajek. Ale do dzisiaj najbardziej
znane sa jego wiersze liryczne. W swoim czasie zostal rozpoznany,
ale tylko nieznacznie.
Moerike mozna
latwo pisac. Jego wiersze pelne sa prawdziwe zycie. Sa one prawie
zawsze czule - wesoly, czesto przesycone troche humoru. W pózniejszych
latach byl producentem bardziej "realistyczne" wiersze.
Np. Wiersz "Wrzesien Morning":
Mgla wciaz
spoczywa na swiecie,
nadal sen lasów i lak.
Wkrótce zobaczysz, gdy zaslona spada
Blekitne niebo, undisguisedly
herbstkräftig stonowane swiata
Przeplyw ciepla w zloto.
Polityka nie
Mörike zainteresowania. Rewolucja, odmówil. Kiedys
powiedzial, ze "niechecia polityczna paplanie Heinego.
Na Moerike
wieku rozstal sie z zona. Wiec byl unprovided w ostatnich latach
zycia samotny i chory. W 1874 roku, zmarl w Stuttgarcie. Na lozu
smierci pojednal sie z zona.
Wilhelm
Busch
Ach, co sie
czesto przez zlo
Dzieci uslyszec lub przeczytac!
Jak tu, na przyklad tych,
Jakie sa nazywane Max i Moritz;
Tymi slowami
rozpoczyna sie znane i popularne historie Max i Moritz, urwisów.
Zostal napisany przez malarz i poeta Wilhelm Busch, który
zaslynal tym. Ale kto byl tym William Bush anyway?
Wilhelm Busch
urodzil sie 15 Kwietnia 1832 w Dolne Miasto Wiedensahl. W jego
9-gie Roku musial opuscic dom swoich rodziców, poniewaz
nie ma wiecej miejsca w domu. On udal sie do swego wuja, z którego
zostal poinformowany.
Jego ojciec
chcial, zeby studiowac inzynierie, ale jego talent byl w rysunku
i malarstwa. Z 19 lat syna usiasc sobie i zaczal studiowac sztuke
w Dusseldorfie. Wkrótce potem udal sie do Antwerpii, a
wreszcie do akademii sztuki w Monachium. Artystycznie, byl glównie
przez holenderski malarz Peter Paul Rubens, którego podziwial
za "swego Boskiego latwosc prezentacji" bardzo duzo.
Watpliwosci,
przyjazni i przelomowe decyzje
W Monachium,
gdzie mieszkal i studiowal w 1854 roku, choc nie byl pierwszym
zawodowym spelnienia, ale przyjaciólmi i najwazniejszych
drogowskazów dla swojego zycia. Poczatkowo miala watpliwosci,
czy "nie odwazyl sie prawo do zarabiania na zycie przez malowanie".
Od 1858 roku pracowal w "Flying Leaves" i "gazecie
Monachium. Wydawca tej publikacji satyrycznych, Caspar Braun,
jego przyjaciel i kibiców. Dziesiec lat po nieudanej rewolucji
z 1848 roku, istnial ogromny popyt na publikacje, takie jak otwartej
krytyki bylo bardzo trudne. Jego wydawca, spolecznie uznane ostre
obserwacji Busch, a obok jego rysunek poetyckiego talentu. Wilhelm
Busch powiedzial po tym, ze: "Nic nie wyglada jak to jest.
Przynajmniej czlowiek ten skórzanej torby pelne sztuczek
i gwizdki. I niezaleznie od tego, kaprysami i maski kosmetyczne.
Kazdym razem, gdy chcemy cos trzeba powolywac sie na watpliwe
pracowników glowy i glowy i tak naprawde nigdy nie dowie
sie co sie stalo.
Zdjecie z opowiadan w milionach egzemplarzy
Przelomowe
znaczenie jako artysta przyszedl w 1865 roku z "Max i Moritz".
Jego przenikliwy Wydawcy uswiadomili sobie szanse na powodzenie
tej historii w obrazkach natychmiast. Redagowal zdjecie sukces
jako niezalezny ksiazki w krótkim czasie, osiagajac obrót
w milionach. Byla to pierwsza z serii wielkich opowiesci obraz,
w którym dominuje moralnosc jego czas satyrycznie rayed.
Pisal tez 1872), miedzy innymi: "pobozna Helena" (Fipps
Monkey "(1879)," Malarz Klecksel "(1884). 1874
opublikowal tom wierszy i dwa opowiadania. Self-sprawiedliwych
ludzi zatrzymal sie przed Bush z ironiczna przesady lustro. Zdemaskowanie
filistra i jego moralnosc wyswiechtany zmuszone szacunku i uznania
ze strony historyków. Doskonala charakterystyka wspólczesnych
wykazaly równiez, ze Wilhelm Busch nie byla powierzchowna
czlowiekiem i za smieszne zdjecia opowiadania nadal dobre dawki
wytrzezwienia nasileniem.
Odstapienie
od spoleczenstwa
Po spedzil
wiele lat pracowal w Monachium i zwrócil sie tetniaca zyciem
metropolia 1898 sam, plecy i przeniósl sie do Mechtshausen
w zywicy. Wilhelm Busch byl bardziej niesmialy i przemyslane czlowieka,
który nie lubi szumu wokól jego osoby. Jego slawa
okreslil jako "towary zawroty glowy. W dniu 9 Stycznia 1908
roku zmarl, odcieci od swiata w jego domu. Do dzis jest on z jego
opowiesci obraz niezapomniany dla wielu pokolen pojeciem.
Heinrich
Mann, niemiecki Europy "
Heinrich Mann w 1906 roku (zdj.: Federalne Archiwum fotograficzne,
Poczdam Str.1, 56075 Koblenz)
Heinrich Mann
(1871-1950), który popelnil spolecznego satyryka i kronikarzem
swoich czasów, przez wiele lat stal w cieniu swojego brata-pisarze
Thomas Mann i dopiero od lat 70. do 20. Wieku przez szerokiej
publicznosci mile widziane.
Niezwykla
kariera
Heinrich Mann
urodzil sie cenionym rodzinie kupieckiej w Lubece. Jego ojciec,
senator John Thomas Mann, byla dobra publicznego w miescie duzo
na serce, aktywnie wspierala ubogich, zacofanie, nedza obywateli.
Jako najstarszy syn, Heinrich Mann byl przeznaczony do przejecia
starego przedsiebiorstwa handlowego. Otrzymal znakomite wyksztalcenie
w szkole. Jednak mial on na ciezkiej pracy i uwagi brakuje, jak
jego nauczyciel wielokrotnie potwierdzone. To wielkie rozczarowanie
rodziców, wyjezdza na poczatku szkoly sredniej i rozpoczal
nauczanie w 1889 roku jako ksiegarnia, w Dreznie, jednak lamie
sie po roku. Nastepnie pracowal jako wolontariusz w S. Fischer
Verlag Berlin i zaprzecza jego namiastka zycia w stosunku do bogactwa
interesu, które odziedziczyl po smierci swojego ojca. Tu,
w Berlinie, wyprodukowal swoje pierwsze wysilki literackie: opowiadania
i recenzje teatralne. Mimo kruche zdrowie H. Mann czesto sie zmienia
w kolejnych latach jego pobytu, mieszka we Francji i we Wloszech.
Po powiesc "wspaniale rzeczy" pojawia sie w 1903 r.
trzech nowych czesci "Bogini". Bedac jeszcze w jego
wczesne prace estetyczne i emocjonalne kwestie byly przedmiotem
zaangazowania w te prace satyryczne coraz krytyczne czasowo funkcje
na pierwszym planie, tak w powiesci "W krainie pieczonych
golabków" (1900), który nosi podtytul "powiesc
sposród jego ludu". Jak wazne jest dla "spoleczenstwa
uprzejmy naleza."
Swietny satyryk
Jako swietny
satyryk okazuje H. Mann w powiesci "Blue Angel" (1905).
W postac Raat nauczycielem - wszyscy uczniowie tylko "smieci",
o którym mowa - z bezlitosnym jasnosci pisarz krytykuje
przesadzone Autoritätsdenken na poczatku 20. Wieku, choc
w szkole sluzy jedynie jako wzór. Ksiazka bedzie krecony
1931, po scenariusz Carl Zuckmayer pod tytulem "Blekitny
Aniol" z Marlena Dietrich i Emil Jannings w glównych
rolach.
W nastepnej
powiesci, "Temat" (1916) Demon militaryzmu, prosto do
dnia 1 I wojny swiatowej doprowadzily wypowiedzenia. Farby powiesci
sarkastyczny portret niemieckiego filistra bez specjalnych talentów,
którego jedyna ambicja bezwarunkowe bliskosci wladze i
do reprezentowania i ducha jego poddanych jest przez duze ryzyko
polityczne.
W 1914 roku,
stosunki miedzy Henry i jego brat Thomas Mann zalamal sie kompletnie.
Bylo to spowodowane przez afirmacje wojny Thomas Mann, Heinrich
Mann, jednak autor licznych esejów, w którym zdecydowanie
potepil-szowinistycznych nastrojów nacjonalistycznych w
Niemczech. Siada konsekwentnie do pojednania miedzy Niemcami i
Francja na podstawie struktur demokratycznych, nawet w latach
Republiki Weimarskiej.
Na wygnaniu
Jako jeden
z pierwszych intelektualistów Heinrich Mann po przejeciu
wladzy Hitlera i wciaz pozbawione wyemigrowal do Francji w 1933
roku. W jezyku francuskim na wygnaniu, pisze razem z Andre Gide
i Lion Feuchtwanger dla anty-magazyn faszystowskich. Do 1940 przebywal
w Nicei, gdzie ukonczyl szkole historyczna trylogie powiesci o
Henry IV zakonczone. W 1940 roku uciekl z okupowanej Francji przez
Hiszpanie i Portugalie do Los Angeles, USA. Podobnie jak wielu
intelektualistów, Heinrich Mann cierpi bardzo z powodu
utraty jezyka ojczystego oraz wlasnej kultury.
W 1942 roku
ukonczyl wielkie dzielo "wieku jest kontrolowane. Ta praca
jest czyms wiecej niz autobiografia: H. Mann widzi Europie od
Oswiecenia, pisze o swojej milosci do Francji, jego sympatii dla
idei rewolucji francuskiej z 1789 roku, o tle upadku Republiki
Weimarskiej w Niemczech i rozpad intelektualnego i politycznego
zycia po przejeciu wladzy Hitlera. Publikacji pod koniec pracy
w Stanach Zjednoczonych, ale nie powiodlo sie. Sytuacji finansowej
pisarz pozostaje bardzo napieta. On jest uzalezniony od pomocy
finansowej brata Thomasa, z którym pojednal sie na wygnaniu.
Po samobójstwie zony H. Mann czesto cierpi na depresje.
Zmarl w 1950 roku w Santa Monica, Kalifornia, tuz przed jego planowanego
powrotu do Berlina Wschodniego, gdzie mial prezydencji niemieckiej
Akademii Sztuki NRD zostala zaproponowana.
Heinrich Mann
jest obecnie uznawany za jednego z najwazniejszych przedstawicieli
spolecznie zaangazowana literatury w Niemczech w czasie Republiki
Weimarskiej, jak i klasycznego autora nowoczesnosci.
Alexander
von Humboldt (1756-1859), uczony, uniwersalny
"It's
zgielku mnie"
Zaden inny
czlowiek mapie swiata zaznaczone jego nazwe, dlugotrwaly, to Prad
Peruwianski w Ameryce Poludniowej, szczyt w Wenezueli, Humboldt,
Humboldt Peak w Kolorado. Miasta, góry, rzeki, a takze
wiele nazw roslin i zwierzat przypominaja wielkiego przyrodnika.
Nawet Johann Wolfgang von Goethe chwalil wszechstronnosc Humboldta
w nastepujacych slowach: "Gdziekolwiek spojrzec, jest on
w domu i wszedzie zasypali nas z bogactw duchowych. On jest jak
fontanna z wielu rur, gdzie plynie od zawsze odswiezajacy, i niewyczerpana.
Dzisiaj, botaników
oszacowac jako pionier geografii roslin, galezi nauki, które
zalozyl. Humboldt byl bezinteresowny [2] Zwolennicy mlodych naukowców,
kulturalnych naukowców, takich jak Manfred Osten, byly
Sekretarz Generalny Alexander von Humboldt Stiftung Humboldt obchodzony
jest jako "ostatni badacz historii powszechnej. W uzupelnieniu
do badania pojedynczego obiektu w róznych dziedzinach,
zawsze byl jego cel, spójnosc wewnetrzna do ustalenia legalnosci
rozwój charakter i dotycza w "sasiednich" tematów
badawczych. Tak, mozemy umiescic go dzisiaj - nowoczesny uwazany
za jednego z twórców interdyscyplinarnych badan
naukowych.
Kiedy Aleksander
von Humboldt zmarl 150 lat temu w Berlinie, byl prawie 90 lat
zycia. Zostal zawieszony w trakcie swego zycia na niebezpieczenstwo,
po drugiej: effect elektrycznych wegorzy w Poludniowej Ameryce,
mial sprawdzic swoje cialo. On wypil trucizne-winorosli "kurara",
aby udowodnic, ze skutki smiertelne tylko poprzez bezposredni
kontakt krwi. W swietle buty skórzane, wspial sie na ponad
6000 metrów Chimborazo w Ekwadorze, który uwazal
za najwyzszy szczyt swiata. Okolo 600 metrów przed szczytem,
musial zwrócic z powrotem, jednak. Jako pierwszy Humboldt
opisal objawy choroby wysokosci.
Urodzil. V.
Humboldt, 14 Wrzesnia 1769 w Berlinie jako syn zamoznego rodu
pruskiego. Interesowalo go, w przeciwienstwie do swojego starszego
brata zorientowanych William filologii poczatku historii naturalnej.
Na uniwersytetach we Frankfurcie nad Odra i Getyndze studiowal
nauki przyrodnicze, ale potem poszedl na nalegan owdowialej matki
jako student ekonomii panstwa do Hamburga, a nastepnie do Bergakademie
Freiberg w Saksonii, w celu przygotowania do wyzszej sluzby cywilnej.
Jako inzynier górnictwa, zademonstrowal swoje zaangazowanie
spoleczne: zalozyl na wlasny koszt, "szkola" dla swobodnego
ksztalcenia górników, dla którego opracowal
dróg i lampy górnicze.
A. von Humboldta
w 1796 wyjechal do Paryza, gdzie spotkal sie z lekarzem i botanikiem
Aime Bonpland. Wspólnie przygotowali oni swoja pierwsza
wyprawe. To doprowadzilo, nie 1799, jak zaplanowane na Biegun
Poludniowy, ale do Wenezueli. Nie Humboldt dowiedzial sie o niewolnictwo
w najgorszych form. Wstrzasniety tych wrazen, pisal stanowczy
apeluje o "humanizacji edukacji, jednak wplyw warunków
w kraju nic. "Wszyscy ludzie sa równi ustalona na
wolnosc," Humboldt napisal w swoim dzienniku. Humboldta prowadzil
w Indyjski statkiem Orinoko i odkryte ramie wody, laczace system
rzeki Orinoko z tym Amazonki. Zródlo Orinoco, ale pozostal
nieznany, ale zebrane w okresie od Indian tygrysy "i"
wiecej komarów niz powietrze "Humboldt okolo 6000,
w tym 3600 nieznanych wczesniej gatunków roslin. Z jego
towarzysz podrózy Bonpland, ze przeszedl na Kubie, w podróz
do Kolumbii, Ekwadoru i Peru, gdzie odkryl guano jako nawóz.
Jechal przez Meksyk do USA, gdzie prezydent Thomas Jefferson mu
honorowe recepcji. Kiedy slynny paryski Humboldt, po powrocie
w 1804 roku jako bohater Napoleon bedzie bardzo zazdrosny o sukcesy
naukowców. W kolejnych latach, Humboldt oceny wyników
badan naukowych z wyprawy. Nie bylo intensywne prace w 33 tomach.
Oprócz botaniki, zoologii, meteorologii sa w nim czas zupelnie
nowe spojrzenie na geografii ekonomicznej i etnologii ponosza
wspólnie. Glówny sposób byly jego badania
w dziedzinie meteorologii: Humboldta badal sklad atmosfery. Poznal
uzasadniony spadek temperatury z wzrostem wysokosci i zwrócil
w 1817 r., pierwszy Isothermenkarte ziemi. Poniewaz srodki finansowe
Humboldta zostaly wyczerpane przez szerokie ekspedycji, przyjal
zaproszenie króla pruskiego Fryderyka Wilhelma III. do
Berlina. Stal królewski szambelan, i niedbale zaczal obszerne
wyklady na uczelni.
W roku 1829
Humboldt ponownie uczestniczyc jako geolog na wyprawy, które
mialy mu Syberii, gdzie byly badane w celu rosyjskiego cara Nicholas
I, diamenty. Nastepnie udal sie do Uralu, gór Altaj i Morza
Kaspijskiego. Po powrocie do Berlina Humboldt pracowal az do smierci
swego zycia pracy, "fizyczny opis swiata", który
opublikowal pod tytulem "Kosmos". Jednak udalo mu sie
wykonac te prace nie wiecej. W latach 1845-1862 w sumie piec tomy.
Dopiero po jego smierci, jego literackich i naukowych ciekawe
korespondencji z Johann Wolfgang von Goethe, Varnhagen, a naukowcy
Bunsena i Gaussa, jak równiez jego brat, wybitny filolog
Wilhelm von Humboldt zostala opublikowana.
Mozart
- cud muzyki
Prodigy
Wiele osób
wie "Kleine Nachtmusik" i byc moze równiez wiedziec,
ze to od Mozarta. Ale jestesmy tez swiadomi, ze czlowiek ten byl
jednym z najwiekszych geniuszy muzycznych? Mial zaledwie 35 lat
i stworzyl ponad 600 dziel - niesamowitej wydajnosci w takim krótkim
zyciu. Jego muzyka od piekna tak nie jest niczym innym kompozytorów.
Wielu kompozytorów sa podziwiani - Mozart jest kochany
na calym swiecie.
Ojca Leopolda
Mozarta, slynnego nauczyciela muzyki, byl Niemcem, urodzil sie
w Augsburgu w poludniowych Niemczech. W Salzburgu w Austrii zostala
podpisana w dniu 27 Styczen 1756, jego syn Wolfgang Amadeusz urodzil.
Wolfgang byl
maly geniusz muzyczny. Kochac i scisle ojciec dal mu dobre wyksztalcenie
muzyczne. W wieku pieciu lat, skomponowal pierwszy maly kawalek
fortepianu.
Podrózowanie
w Europie
W szóstym
roku Wolfganga na jego ojciec zabral go i jego siostra ciagle
wycieczke po pól Europy, nawet tak odleglych jak Paryz
i Londyn. Wszedzie mlodych Mozart entuzjastycznym przyjeciem.
Arystokratyczne spoleczenstwo, dziwili sie wirtuozem gry na fortepianie
i dzieci lubi go.
1764, Wolfgang
skomponowal pierwsze sonaty na skrzypce i jego pierwszej symfonii
w wieku lat 12, pierwsza opere. W Rzymie Papiez pisal neunstimmige
Targach nie moglo byc wydrukowane z pamieci po dwa razy listening!
Niezadowolony
w Salzburgu
1772 Mozart
znalazl prace jako koncertmistrz orkiestry Salzburg sad arcybiskupa.
Bylo tu, wsród innych rzeczy, wielu Msze za usluge. Ale
arcybiskup traktowac go jak lokaja.
Mozart byl
swiadom jego ponadprzecietne zdolnosci muzyczne, tak cierpial
na zle traktowanie przez abp. W 1781 roku oglosil, po klótni
z nim swoje stanowisko i nie wyjechal do Wiednia.
Brak nominacji
W Wiedniu
Mozart nie liczyli na honorowe pracy, albo na dworze cesarza Józefa
II, czy gdziekolwiek indziej. Choc poznalismy jego zdolnosci,
ale wszystko bylo w tym jego wlasna muzyczna sciezka. Byc moze
jego muzyka byla z jakichs powodów na "trudne".
Byc moze oni
nie ufali mu z powodu jego liberalnych pogladów. Krytykowal
latwo osób i organów, takich jak Kosciól
katolicki, choc czul sie zwiazany z chrzescijanstwem w okreslony
sposób. On wstapil do zakonu masonskich, gdyz zostala uznana
za równa tutaj.
Triumfy w
Wiedniu
Jednak pierwsze
wiedenskie Mozarta byly lata dobrych lat. Ozenil Constanze Weber,
i byl z nia szczesliwy. Swej milosci zwraca sie do niej od pierwszego
dnia jego cztery opery "Uprowadzenie z Seraju". 1786
opera "Wesele Figara", a nastepnie. Starszy Joseph Haydn
byl jego przyjacielem i podziwial go. Te lata byly najszczesliwszy
w zyciu Mozarta. Nawet finansowo przyszedl do niego dosc dobrze.
To idzie w
dól
Ale potem
odwiedzajacy pozostal z dala od jego koncertów. Mimo entuzjazmu
1787 Praga ponownie w jego nowej opery "Don Giovanni".
Ale Mozart i jego zona byli hojny w wydawaniu pieniedzy. Tak czesto
nie ma pieniedzy i musialem napisac upokarzajace zebractwo listach
do przyjaciól.
Nawet teraz
stworzyl wspaniale dziela. Tak wiec, potezny Jowisz Symphony,
ale bylo to zaledwie wspomniane. W muzyce Mozarta mieszal sie
teraz coraz bardziej sie do dymisji, smutne tony.
W roku 1791
ostatni opery "Czarodziejski flet", basni operowych
opowiesc o idei masonskich raz pierwszy zostala wykonana. Mozart
zmarl kilka tygodni pózniej. Jego Requiem niedokonczone.
W nieznany grób dla biednych ludzi, zostal pochowany -
jednego z najwiekszych geniuszy muzycznych.
Zycie i cierpienie
Georg Trakl
Austriacki
pisarz, urodzil sie 3.2.1887 w Salzburgu. Jego ojciec byl sprzedawca
sprzetu i szczesliwy, mily czlowiek. Jego matka byla neurotyczne
usposobienie, i lubi sztuke. Georg Trakl podniesiona na zewnatrz
dobrze chronione jako czwarty z szesciorga rodzenstwa. W latach
1897 1905 uczeszczal do szkoly publicznej gramatyki. W ramach
przedmiotów nauczania laciny, greki i matematyki, jego
osiagniecia byly ograniczone. Wiec nie byl mieszany dwukrotnie
podczas dni szkolnych. Wtedy zdecydowal sie studiowac w stolicy
Wiednia z 1908 roku farmacji. Chcial sie farmaceuty.
Pierwsze wiersze
opublikowala
Poprzez kontakty
z "Academic Association for Pismiennictwa i Muzyki"
to byly jego pierwsze prace w czasopismie "Der Brenner publikowane.
Wydawnictwo wspierali go i uznal wielki literacki talent Georg
Trakl. 1910, rok po smierci ojca, konczyl studia z trudem magistra
farmacji w 1912 roku i mieszkal w miescie Innsbruck. Po Trakl
zglosil sie na ochotnika na jeden rok w wojsku jako urzednik narkotyków.
Jako farmaceuta, pracowal kolejno w Salzburgu, Wiedniu i Innsbrucku.
Nigdy jednak nie zatrzymal sie na dlugo. Georg Trakl byl smutny
i niespokojny samotnik. Tylko jego siostra Malgorzata (Grethe),
mial silny zwiazek. Nie mógl zniesc zycia bardzo trudne,
i spadl ponownie do narkotyków i nadmierne spozycie alkoholu.
Margaret nie do niego, ale takze dzielil sie uzaleznienie od narkotyków.
Studiowala muzyke w Wiedniu, a pózniej w Berlinie. George
byl bardzo zazdrosny, a tolerowane dziala tylko z wewnetrznej
meki, gdy jego mlodsza siostra zostala, wraz z innymi mezczyznami.
Niesamowite
wrazenia
W 1912 roku
ozenil sie "Grethe" niemieckiej ksiegarni w Berlinie.
George powiedzial w stanie szoku i rozpetala twórczej poetyckiego
zycia. Jego poetycki cechuje smutek, lek, depresja i poszukiwanie
sensu zycia. Obrazowym jezykiem jego poezji byla wielka sila i
kolory ciemniejsze. Dzis jest uwazana za jedna z najwazniejszych
przedstawicielek austriackiego ekspresjonizmu. Trakl byl w stanie
podejmowac najbardziej bolesne uczucie glebokiej na slowa i dac
im niepowtarzalny wyraz. Dal sie w swoich poddanych z dawnych
mitów wplywu, takie jak w poemacie "Orfeusz".
Nawet zdjecia z chrzescijanstwa dla niego inspiracja. Kiedy wybuchla
wojna (1914) szedl jak narkotyki Doradca Galicji (Ukraina) i wymagane
jest po krwawej bitwie Grodek / Rawa Ruska tylko grac przez dziewiecdziesiat
powaznie ranny w opieke stodoly. Trakl doznal zalamania nerwowego
i nie mial mozliwosci jego towarzysze sie strzelac do siebie.
Szybkiego
zakonczenia
Poniewaz dostal
ciezkiego wstrzasu psychicznego, zostal ostatecznie przeniesiony
do obserwacji Krakowa. Zmarl w wieku 27 lat na zatrucia kokaina.
Nie wydaje sie teraz watpliwosci, czy bylo to samobójstwo
czy wypadek. Podobnie jak jego siostra zareagowala na to w duzym
stopniu nieznane. Wiemy tylko, ze ona przerwana ciazy i strzelil
sobie trzy lata po smierci brata sam. Ich malzenstwo nie bylo
szczesliwe. Glebokie wiersze Georg Trakl w jego wlasnym jezyku
jest lustrzanym odbiciem gnijacego swiata i apt wyrazania pozornie
niepowiazane obfitosc obrazów. Glebokosc jego pracy jest
dzis prawie fathomable. Biblia mówi: "Nic nie jest
tak niepojete jak serce czlowieka. Jest pelne zgorszenia, który
nie rozumie? (Jeremiasz 17:9). "Ale Bóg moze!
Bracia
Grimm: Jakub i Wilhelm Grimm
Stycznia 4,
1785, Jacob Grimm urodzil sie w Hanau, jego brat William on Oct
24, +1.786-ga Nierozdzielne, jak ich nazwy sa wciaz zywe, bracia
przez cale zycie. Po przedwczesnej smierci ojca, dorastala w bardzo
skromnych warunkach.
Wsparcie finansowe ciotka dala im studia prawnicze w Marburgu.
Niemal równoczesnie, braci odkryl swoja pasje do jezyków
i literatury starozytnej, która poswiecil swoje zycie.
Wspólnie opublikowal zbiór niemieckich piesni ludowych
oraz w latach 1812-1814, które maja stac sie znany na calym
swiecie dzieci i Tales domowe "2 tomy, obok 60 opowiesci,
wszelkich form poezji ludowej, jakie zawarte sa w legendach, zarty
i opowiesci grozy, historie zwierzat. Po pracy w Ministerstwie
Spraw Zagranicznych w 1814 roku jako bibliotekarz Wilhelm Grimm
udal sie do Kassel, a nieco pózniej za nim do Jacoba. Nawet
malzenstwo Wilhelma w 1825 roku nie zmienia faktu, ze w zyciu
dwóch braci nadal równolegle. Uczestniczyly zarówno
krzeslo na Uniwersytecie w Getyndze, gdzie wspólne mieszkanie
i pracuje od drzwi do drzwi.
W 1840 roku bracia King Frederick William IV zostal wybrany do
Akademii w Berlinie. W Berlinie, bracia podzielal jej zycia rozpoczeto
prace w celu ustalenia "Niemiecki Slownik", która
powinna przyciagac slownictwa jezyka niemieckiego od 400 lat temu,
w porzadku alfabetycznym, zrozumiec i wyjasnic wszystkim.
Bracia Grimm
mial stron pierwotnie planowane do 4-6 ksiazek i mysli ze jest
w stanie te prace w ciagu czterech lat. Jego zakonczenie, jednak
trwalo 100 lat, bo az do roku 1961 nie bylo wstepnego wniosku.
Planowanych 33 tomów zostaly tomy 4-6. To jest wciaz najbardziej
wszechstronnych i naukowo wazne slownik jezyka niemieckiego.
Zycia Jacob
Grimm byl na zewnatrz ruchu niz jego brat. Pracowal jako sekretarz
zadan publicznych, ale dal mu sluzbowego wystarczajaco duzo czasu
na badania naukowe. Wiec mimochodem intensywnie pracowal w jego
"niemieckiej gramatyki", z którym zalozyl niemiecki
filologii.
Hans w Lucku
Hans sluzyl
swemu panu na siedem lat, urodzil mu jeden dzien rzekl do niego:
"Panie, mój czas sie konczy, dajcie mi wynagrodzenia,
chcialbym wrócic do domu z moja matka." Pan odpowiedzial:
"Ty jestes lojalny i pracowity pracowal. Jak bylo na prace,
to bedzie wasza nagroda. "I dal Hans duzy kawalek zlota.
Hans owiniety kawalek zlota w postaci plótna i umiescic
ja na ramieniu i byl w drodze do domu. Wtedy poznal jezdzca. "Ach,"
mówi Hans dosc glosno, co jest jazda tak piekne. Jak mozna
siedziec wysoko, potknac nie kamienie, zapisuje buty i wystapic
szybko, bez wysilku. "Jezdziec osadzil konia i zawolal:"
Hey Jack, dlaczego idziesz na spacer i jeszcze masz tak trudnych
do zniesienia? "Musze przyznac, jak sadze, odparl Hans. "Nosze
domu bryle zlota. Dotyka mnie po ramieniu. "Wiesz co, mówi
kierowcy, bedziemy wymieniac. Daje konia, a ty mi kawalek zlota.
"Z calego serca", powiedzial Hans. Rider wzial zloto,
pomógl Hans na konia i odjechal - Hopp, Hopp nich -. Wkrótce
jednak kon biegl tak szybko, ze Hans nie mógl juz trzymac
sie w siodle i wpadl do rowu.
Wtedy chlop przyszedl razem, a jazdy krowy przed nim. Rolnik pomógl
Hans powrotem na nogi, Hans podziekowal mu i powiedzial: "jazda
nie jest zabawne, bo znalezc krowy lepiej dziala tak mily i powolny.
I od krowy masz masz codziennie mleka, masla i sera.
"Dobrze",
powiedzial rolnik, jesli masz tak wielkie upodobanie w moich krów,
dam ci to, jak na konia. "Hans powiedzial, tak zadowolony.
Jesli mam kawalek chleba, wiec teraz zawsze moge jesc maslo i
ser, jestem spragniony, I moje krów mlecznych i napojów
mlecznych. Serce, co chcesz wiecej, pomyslal Hans, i odsunal sie
krowy. W poludnie, slonce bylo coraz cieplejsze i Hans byl bardzo
spragniony. Wiec skrepowali mu krowe do drzewa i próbowal
mleka krowiego. Poniewaz nie mial wiadra polozyl na jego skórzany
kapelusz. Ale jednak bardzo staral, to nie przyszedl kropla mleka.
A poniewaz byl tak niezdarny, dala mu krowa z tylnych taki cios
w glowe, ze upadl na ziemie i niemal ogluszony bólem.
Na szczescie,
wlasnie przeszedl przez rzeznika, który przewozone na wózku,
mlodych swin. "Ach," mówi Hans ", który
ma taka swinie," dzieje sie naprawde dobrze. Jesli go zabic,
otrzymasz wiele dobrego soczystych pieczeni i wedlin. "Uzgodniony",
powiedzial rzeznik. "Dla was chce zmienic moje swini dla
krów".
Hans poszedl
w zupelnie zadowolony, bo wszystko poszlo zgodnie z jego zyczeniem.
Wkrótce spotkal chlopca, który nosil duze, dobrze
ges pod pacha. Wspólnie sie zatrzymac i jak powiedzial
Hans mial zawsze takie dobre okazje. Ale chlopak potrzasnal glowa.
"W swoim swinia prawdopodobnie cos nie tak," powiedzial
Stern glosowe.
"W wiosce
burmistrz wieprzowych skradziono ze stajni. Obawiam sie, ze juz
wymieniane tej swini. Mieszkancy juz szukaja zlodzieja i byloby
straszne dla Ciebie, jesli zlapali was swinia. "Biorac pod
uwage Hans bardzo przestraszony. "Help me, get swin i dal
mi gesi, prosil. Chlopiec zgodzil sie i odszedl szybko. Hans byl
zachwycony i pomyslalem: jest zdumiony, jak matka, gdy widzi piekna
ges!
Kiedy dotarl
do sasiedniej wsi, stanal mlyn nozyczki z jego wózek, Hans
zapytal: "Gdzie kupiles te piekna ges?" Hans odpowiedziala:
"Ja nie kupil, ale w obrocie dla swini." A swinia? "That's
what I get dla krów." A krowa? "I've got a horse."
I konia? ", ze bylem ogromne bryly zlota." A zloto "To
byla moja nagroda za prace siedmiu lat".
"Jesli
chcesz miec zawsze pelne kieszenie pieniedzy, wiec musisz kupic
ci grindstone i szlifierki. Poniewaz mam oselka dla tych, którzy
moga byc troche zuzyte, ale tez nie chce o tym wiecej niz gesi.
"Hans mysl: Czy ja zawsze pieniadze w kieszeni, jestem najszczesliwszym
czlowiekiem na swiecie. Dal Szlifierka gesi i otrzymala grindstone.
Bo Hans byl
od rana na nogach i miala wielkie odleglosci za nim, znudzil.
Usiadl na krawedzi fontanny, odpoczywac i pic. Grindstone, wlozyl
stronie na brzegu fontanny. Pochylil sie nieco do picia. Od kamienia
do ostrzenia nagle wpadl do studni. Hans skakal z radosci. Byl
tak szczesliwy, ze mial do ciagniecia ciezki kamien anymore. "Teraz
jestem najszczesliwszym czlowiekiem na swiecie, wolny od wszystkich
obciazen", powiedzial z ulga. Z radoscia serca, pobiegl na
bardzo szybki, szybko osiagnela swojej rodzinnej wsi i wpadl w
rece matki.
Lessing
- bojownika o wolnosc i czlowieczenstwo
Dzis mozemy
cieszyc sie wieloma swobodami. Najwazniejsze z nich zestawiono
w "praw czlowieka". Nie zawsze tak bylo. Z oswiecenia
w 18. Wieku rozpoczela sie walka o wolnosc osobista i prawa czlowieka.
Najwazniejsze pionierów w Niemczech byl Gotthold Ephraim
Lessing (1729 by 1781).
Lessing byl
pisarz, wybitny eseista i dramaturg. Walczyl na rzecz tolerancji
i szlachetnych uczuc wsród ludzi. Wiec pomógl przygotowac
humanizmu niemieckiego klasycyzmu.
"Samowolna
i smialy", "temperament ognisty" - to byla oceniana
w szkole certyfikaty. Jego koledzy nazywali go "admirabilis",
"wspanialy", bo osmielil sie sprzeczne równiez
rezyserem.
Lessing urodzila
sie w plebanii w Kamenz (Saksonia). Jako dziecko uczeszczal do
zadnych szkól publicznych, ale dostalem na prywatne lekcje.
Po ukonczeniu elitarnej szkoly sw Afra w Misni (Saksonia) w Lipsku,
zaczal studiowac teologie. W tym czasie rozwinela zainteresowania
literatura i poezja. Poniewaz objal gwarancji zadluzenia aktor,
musial opuscic Lipsku i kontynuowal studia w Berlinie. Byl niezalezny
pisarz.
W Berlinie
znalazl interesujacy rozmówcy, takich jak Wolter i madry
zydowski filozof moralny Mojzesza Mendelssohna. W wojnie siedmioletniej,
zatrudniona jako sekretarka w armii pruskiej, cieszyl wolna zycia
zolnierza. W tym czasie napisal komedie "Minna von Barnhelm,
jak równiez liczne bajki wierszem. Zawsze na poszukiwania
postepowych pogladach osób, Lessing udal sie do Hamburga,
1767 przez niemiecki Teatr Narodowy powstal tam. Tutaj pisal "Hamburg
Dramaturgia".
Lessing nadzieje,
ze w Niemczech nowy rozkwit literatury niemieckiej, jak wkrótce
potem z Goethego, Schillera i innych rzeczywiscie przyjechal.
Jako przyklady tego wzoru, napisal kilka sztuk. W dalszym ciagu
odgrywa komedie, "Minna von Barnhelm on zaprojektowany prawdziwych
ludzi swego czasu w ciele i krwi, to cos nowego. W Emilia Galotti,
pierwszy niemiecki tragedii mieszczanskiej, krytykowal tyranii
potem wladców.
W Hamburgu,
Lessing opublikowanych anonimowy "Fragmenty nieznanego autora.
Wyraznie antychrzescijanskie tendencje w tej pracy zostaly Lessing
ostra krytyka ze strony Kosciola. On walczyl, miedzy innymi, dramat
"Nathan Wise". Mówi Lessing przez madra osobe
Zyda Natana: Chce, zeby ludzie akceptuja sie w calej ich róznorodnosci.
Wartosci religii polega na dazeniu do prawdy, do aktywnego filantropii.
Wszystkie religie maja to samo jadro prawdy: mianowicie wymóg
czynienia dobra, ale bardzo blady, a wiara w stwórce. Na
wszystko inne, tak w chrzescijanstwie, na przyklad odkupienia
przez Chrystusa, moze i powinien zostac zaniechany.
Jego ostatnie
lata od 1770 az do smierci w 1781 roku Lessing spedzila bardzo
samotny i prawie slepy w malych Wolfenbüttel. Nie byl bibliotekarzem
w ksiaze Brunszwiku, i kierowal swiatowej slawy biblioteki. W
swojej ostatniej ksiazce "The Education of Mankind",
widzi czlowieka na drodze do coraz wiekszej doskonalosci. Decydujace
jest, wedlug wlasnego moralnego postepowania Lessinga jednostki.
Jestesmy wdzieczni
za nasza wolnosc, dzis, co Lessing, miedzy innymi, walczyl za
nas. Jednak widzimy dzis zagrozenia wolnosci zbyt wiele: wzrost
narkomanii i przestepczosci, chciwosc w gospodarce, rozwód,
terroryzmu. W zwiazku z tym jest pytanie, czy dzis ludzkosc jest
naprawde na drodze do lepszego.
Wielu chrzescijan
wyznaje: Tylko przez Jezusa, przez Jego odkupienia na krzyzu,
i staja sie coraz bardziej swobodnie i bedzie wolny od moich bledów.
My, ludzie potrzebuja Boga, gdybysmy naprawde mozna pomóc.
Freud -
odkrywca choroby duszy
Nieprzytomny
Mozemy byc
fizycznie zdrowym, a nie chory. Na przyklad, ból brzucha
lub problemy z sercem, maja lub cierpiacych z powodu depresji,
stanów lekowych, uzaleznien, zachowan kompulsywnych. Wtedy
nasza dusza jest chora. Odkryli duszy jako przyczyna choroby jest
zasluga Sigmund Freud.
Freud urodzil
sie w 1856 roku, 150 lat temu, w Freibergu w dzisiejszej Slowacji.
Gruntów nastepnie nalezala do monarchii austro-wegierskiej.
Jego rodzice byli Zydami. Freud czul psychicznie niz niemiecki
i antysemityzm w Niemczech byl bardzo silny.
Ozenil sie
z niemieckim Zydem, z która mial szescioro dzieci. Malzenstwo
bylo dobrze. Mimo rewolucyjnych odkryc Freuda byl konserwatywny
w swoim stylu zycia.
Freud byl
lekarzem w Wiedniu. Traktujac psychicznie chory, gdy dowiedzial
sie: Jesli tych pacjentów bylo w stanie spontanicznie powiedziec
wszystko, co sadza o waznych sprawach, takich jak rodziców
lub wazne wydarzenie, a nastepnie ich uznane przez zaburzen psychicznych.
Mogloby to byc traktowane i usuwane w miare mozliwosci. Nawet
w snach i niepowodzen pochodza z podswiadomosci mysli, pragnienia,
konflikty na swiatlo.
Freud uzywane
do swojego slynnego pacjenta na kanapie, wiec spokojny i mogli
mówic otwarcie.
Kompleks Edypa
Ponadto, Freud
odkryl: Kazdy chlopiec ma matki, jak niemowle w milosci, spadl
nieprzytomny i seksualnie zazdrosny i jego ojciec, kazda dziewczynka
w jej ojciec. Chlopiec w koncu uda sie identyfikowac sie z ojcem,
ze jest emocjonalnie zdrowego czlowieka, musi on powstrzymac jego
seksualnosci, ale ze wzgledu na normy spoleczne lub z powodu odrzucenia
go ojciec, moze wplynac na jego zaburzenia psychiczne. On nie
moze w pelni rozwijac sie jako czlowiek z nabozenstwem do kobiet
plec, a moze na przyklad jest homoseksualista. Wsród dziewczat,
jest odwrotnie.
Freud nazwal
to zachowanie "kompleks Edypa". Edyp w mitologii greckiej,
który zabil swego ojca i ozenil sie z matka.
Freud widzial
poped seksualny jako Zentraltrieb w czlowieku. Od przemieszczenie
lub niegospodarnosci seksualnosci w dziecinstwie, jego zdaniem
spowodowanych przez wiekszosc nerwic, zaburzen emocjonalnych.
W tej chwili to oswiadczenie zostalo skandal.
Pózniej
Freud stal obok Sex Drive, w przeciwienstwie do zniszczenia lub
instynkt smierci.
Freud jest
znany
Psychoanalizy
Freuda ( "Psychic badan") zostal zdecydowanie przeciwny,
ale zdobywa coraz wiecej zwolenników. Od 1909 roku Freud
wykladal na uniwersytecie w Wiedniu. W koncu stal sie swiatowej
slawy. Jego oryginalne zwolenników Adler i Jung rozstal
sie z nim pózniej.
Freud byl
ateista. Trzymal religii zbiorowej nerwicy, falszywie prezentacji
popytu. Byloby to w koncu zostac przezwyciezone przez nauke. Przyszlosc
ludzkosci, patrzyl raczej pesymistyczne.
W 1923 roku
otrzymal raka podniebienia. Wiele operacji nastepuje. W 1938 roku
Austria przystapila do nazistów w Niemczech, wyjechal do
Londynu, w towarzystwie swojej ulubionej córki i kolega
Anny. Zmarl w 1939 roku na wlasna prosbe dawki morfiny.
Wiele twierdzen
Freuda okazac sie przesadzone dzis. Tak wiec, na przyklad, religii
sprawia, ze ludzie chorzy, nie neurotyczne. On przeciwnie, ludzie
religijni sa srednio zdrowsi, szczesliwsi i dluzszy czas pracy
niz niereligijnych, jak wynika z wielu badan. Ostatecznie uzdrowienie
ludzkich emocji, wewnetrzny spokój mozna znalezc tylko
w sensie bezpieczenstwa w Boga.
Ale wielu
ludzi na swiecie dzisiaj, opracowane przez Freuda poszukiwaniu
duszy pomaga wewnetrznie stabilny, i zyciem.
Sila wiary
w ciemnych czasach
100. Urodziny
Helmuth James Graf von Moltke (1907-1945)
Chrzescijanstwo
wrogie ideologie takie jak nazizm i komunizm w 20. Wieku w Europie
próbuje ze wszystkich sil, aby umiescic ich menschenverachtendeWeltanschauung
zajac miejsce wartosci chrzescijanskich. Odwaznych ludzi protestowali.
Nawet smierc nie moze zniszczyc ich pewnosci, ze Bóg trzyma
ludzi nawet w najciemniejszych nocy, lojalnosc.
Jeden z tych
mezczyzn, którzy widzieli w chrzescijanstwie, decydujaca
sila w obaleniu rzadów narodowo-socjalistycznych w Niemczech,
byl Helmuth James Graf von Moltke urodzil sie 11 Marzec 1907 Zamek
w Krzyzowej na Dolnym Slasku. Otwarte, liberalne myslenie rodziców
wplyw na mlodszych Moltke. Studiowal prawo i nauki polityczne
we Wroclawiu, Berlinie i Wiedniu. Oprócz swoich badaniach
poswiecil sie swojej prawdziwej pasji, o polityce. Poinformowal
o polityce partii, zauwazyl krytyczny swoich praktyk i rozwijac
coraz wiecej solidarnosci z zagrozonych Rzeczypospolitej. Znienawidziwszy
nazizmu i wszelkich form antysemityzmu. 1929 Moltke, zdjal i egzaminów
w tym samym roku przejal zarzadzanie nieruchomosciami w Krzyzowej.
W 1931 ozenil sie Freya Deichmann, córki bankierów
liberalnej protestanckiej. Jego zona podziela jego zdecydowanie
antyhitlerowskiej uczucia. Co mial na mysli jego zona, co moralne
wsparcie, jakie wydawalo mu sie, ze jest oczywiste, w pismach
unikalny Moltke do niej. Sa to zarówno ruchu dokument o
milosci, które mialy szanse na sprawdzenie sie w warunkach
totalitarnego rezimu i [3] odpornosc panujacych konspiracyjnej.
Poczawszy od 1934 r., Moltke pracowal jako adwokat w Berlinie,
podczas gdy jego zona mieszkala z dziecmi w Wielki Krzyzowej.
Moltke dotyczyly przede wszystkim doradztwo i obronie zydowskich
obywateli, ale bardziej ukierunkowane na gestapo.
Po aneksji
Austrii i "nocy krysztalowej" w dniu 9 Listopad 1938
Moltke odbylo sie skontaktowac z przeciwnikami rezimu nazistowskiego,
którzy znali go wczesniej.
We wrzesniu
1939 roku zostal powolany do Biura Wywiadu, który byl kierowany
przez admirala Canarisa. Dzieki tej dzialalnosci Moltke byl wglad
w plany dzialan wojennych Armii dowodzenia i dowiedzial sie o
zbrodniach SS-Sonderkommando.
Prowadzil niebezpieczne politycznego i konspiracyjnej podwójne
zycie. Wraz z Piotrem Yorck von Wartenberg, zalozyl swoja wlasna
grupe oporu. Stalo sie to regularnie w Wielki Krzyzowej do opracowania
planów dla nowego porzadku politycznego w Niemczech po
upadku Hitlera. Zawarte w tym kregu, który obejmuje protestanckich
i katolickich teologów i przedstawicieli socjaldemokracji,
byl obok intensywnie bada role kosciolów w zamachu. Te
pytania wiary chrzescijanskiej byly przedmiotem dyskusji. Wszyscy
czlonkowie polaczonych Krzyzowej doswiadczen i wspólnego
stanowiska: horror z nazistami, bo reprezentuje rzeczywistosc
zla i cierpienia w czasie ". Wielu z nich, w tym Moltke,
przetwarzane tego doswiadczenia poprzez celowe zwrócenie
sie do wiary chrzescijanskiej. W ten sposób odkryto unikalne
prawdy chrzescijanskie oredzie dla ludzi i dla siebie osobiscie
od zera. Zawsze czytaj Moltke w Biblii czesto i szukal pociechy
w niedzielnych nabozenstwach koscielnych.
Gestapo w koncu odkryl role w Kole Moltke w Krzyzowej. W dniu
19 Styczen 1944 Moltke zostal aresztowany wraz z kilkoma innymi.
Przed egzekucja w dniu 23 Stycznia 1945 roku w Berlinie Plötzensee
pisze listy do swojej zony, imponujacy dowód oporu przeciw
hitlerowskiej dominacji wiary chrzescijanskiej. W obliczu prawdopodobnego
wyrok smierci dla polityki Moltke odgrywa prawie zadnej roli.
Podczas procesu jest przed Sadem Ludowej jasne, ze przyznanie
sie oskarzonego Moltke w Krzyzowej na chrzescijanstwo jako ostateczny
przestepstwo przeciwko Führera i narodu niemieckiego, beda
liczone. W jednym z ostatnich listów Moltke napisal kilka
dni przed egzekucja: "To jasne, ze nie zostal skazany za
arystokrate, a nie po niemiecku, ale jako chrzescijanin i jak
nic innego na wszystkich ... Mamy spelnione zyczenie. Pan doprowadzilo
nas do tego punktu pieknie ukazal nam przez wiele znaków,
ze jest z nami. Z tego wnioskuje, ze jesli kiedykolwiek prosic
beda nam poczuc, ze jest z nami. On moze zrobic tylko na szubienicy
w Plötzensee tak dobre, jak na wolnosci w Krzyzowej. ...
Dla mnie bedzie odpowiedz, gdy pytam go: Let's meet you at my
milosierdzia ".
W dniu 23
Moltke zostal stracony w styczniu 1945 r. wraz z czterema opór
bojowników. Amerykanski dyplomata George Kennan, Moltke
znal od wielu lat, napisal we wspomnieniu: Moltke byl charakter
moralny tak duzo i jeszcze czlowiek z taka idee jak ja w 2 Wojny
po obu stronach frontu ma innych spotkan. Jak politycznych walczacych
oporu, byl kiedys meczennika Kosciola Jezusa Chrystusa ".
Paul Gerhardt
- mistrz hymn
Paul Gerhardt
(1607-76) byl w 12 Marca poprzedzajacego 400 lat urodzil sie w
malym Gräfenhainichen miasto w Saksonii. Jego rodzinnym miescie
znajduje sie w poblizu miasta Wittenberga. Jego ojciec byl burmistrzem
i restaurator, jego matki przodkowie byli kaplani. Paul Gerhardt
obok Marcina Lutra za jednego z najwazniejszych niemieckich piesni
kompozytora. Jego piosenki spiewane sa w Kosciele katolickim i
kosciolów w innych krajach. Z jego wierszy, ozywiona spokojna
ufnoscia w Boga mówi, ale takze powiedziec wiele strachu
i ucisku w straszny okres wojny trzydziestoletniej.
Paul Gerhardt
przeszedl wiele trudnosci. Mial juz stracilo oboje rodziców
w wieku 14 lat. I niemal polowe swojego zycia w czasie wojny trzydziestoletniej
straszne Lata "szalal w Niemczech (1618-48). Wiele miast
i wsi zostaly zniszczone, a Gräfenhainichen Paul Gerhardt
jego rodzinnym miescie. W tych bolesnych wrazen powstaly prawdopodobnie
nastepujace wiersze:
"Wstan
i steu` re bólem na ziemi,
przywrócic i odnowic dobrobytu swoim piecu.
Niech kwitna tak jak poprzednio, kraju zniszczonym, wiec
koscioly, wiec ogien spustoszonych przez wojne i gniewu.
Jestes ducha, który uczy, ze nalezy raczej modlic;
Twoja modlitwa bedzie ucha do twego spiewu dobrze klinget,
wznosi sie do nieba, nie mozna wylaczyc i prasowania,
doprowadzic do pomocy, która moze pomóc wszystkim.
Poeci wiary
w Boga, zaufanie
Pomimo ciezkich
osobistych niepowodzen, poeta wola ponownie i ponownie zaufac
Bogu. Jego najbardziej znane piosenki to:
Zobowia twój
sposób ty
i co boli serce
allertreusten Care
które kieruje do nieba.
Chmury, powietrze i wiatr
Istnieja sposoby, aby uruchomic i pociagów,
jest znalezienie sposobu na
bo noga moze isc.
Paul Gerhardt,
poniewaz zostal przez wiele cierpien siebie, moze oferowac równiez
inne wspaniale pociechy.
"Wszystko
przemija, ale Bóg widzi wszystkie ana chwiac sie;
Jego mysli, Jego slowa i bedzie odwiecznym.
Jego zbawienie i laske, ze nie ponosi szkody,
uzdrowic serce smiertelny ból,
Teraz i na wieki nam zachowac zdrowy ".
Jego jezyk
jest pelen czulosci i ciepla. W swojej skromnosci nigdy nie ukazal
sie jego piosenki siebie.
Paul Gerhardt
chcial zostac kaplanem. Wedlug studium teologii, jednak zostal
zniszczony przez wojne, w której Niemcy nie pastorem. 1643
przeniósl sie do Berlina. Tam poznal Jana Cruger, prowadzac
kosciól miasta, tak aby wiedziec, Paul Gerhardt's wiersze.
Cruger zachwycal intelektualnej glebi i znaczenia tekstów
i opublikowane dopiero w 1661 roku prawie 100 piosenek Gerhardt,
która szybko stala sie znana poza granicami miasta poza
nia. Wraz z jego nastepca, Ebeling, ma on do muzyki ponad 120
hymny Paul Gerhardt wydane z pieknymi melodiami i.
Wiec dla roku
kosciól, piesni: "Jak bede otrzymywac ci (Jezus)")
(Adwentu "stoje) tu w zlobie" (Boze Narodzenie, "O
Sacred Head, Now Wounded" (passion), Up, up moje serce z
radosci "(Wielkanoc) i piosenki petycji do Ducha Swietego"
Wez do twoich bramach "(Zielone Swiatki).
Dopiero w
wieku 44 lat znalazl sie w malym miasteczku kolo Berlina Mittenwalde
prace jako proboszcz. Teraz widzial materialna podstawe do zawarcia
malzenstwa.
Radosc i dziekczynienie
Paul Gerhardt domu w Wittenberdze (Image: Wikimedia Commons -
Torsten Schleese)
Drugi temat,
oprócz uzaleznienia od Boga Paul Gerhardt's songs, radosc
w Bogu i podziekowac mu za liczne dary dobre dla nas ludzi. Pierwsza
strofa jego "Summer Song" jest:
Idzcie wiec,
moje serce, i radosc
W tym czasie Summer Love
do darów Bozych;
patrzec na piekne ogrody ozdobne
i zobaczyc, jak ty i ja
ausgeschmücket miec.
1657 Paul
Gerhardt zostal powolany na stanowisko ministra do Berlina, gdzie
jednak nalezalo do niego nowe zagrozenia. Nie walczyli wyznania
luteranskiego i reformowanego, choc obaj byli protestantami. Nastepnie
w Brandenburgii / Prusy, panujacego Wielkiego Elektora Fryderyka
Wilhelma I, ten spór byl zdecydowanie przeciwny.
Luteranski
Paul Gerhardt byl milujacych pokój, przyjazny, wrazliwy
czlowiek. Jednak ze wzgledu na jego sumienia, powiedzial w kontaktach
z protestantami nie powinien milczec. Tak wiec Wielki Elektor
mial go obalony po 1668 jako proboszcz.
Po zaledwie
13 lat w szczesliwym malzenstwie z zona Paul Gerhardt, zmarl w
45 roku. To byl dla niego gleboki smutek. Jego piecioro dzieci
zginelo, czterech bardzo wczesnie, tylko jeden syn przezyl.
Zatrzymane
w Boga
Pod koniec
jego zycia, Paul Gerhardt jeszcze siedem lat proboszczem w miescie
Lübben. Jednak on ma napisane w ostatnich latach, nie wiecej
piosenek. W kazdym z wielu potrzeby swego zycia trzymal sie Bogu,
a Bóg nigdy nie opuscil. Ale w koncu swojego zycia wyrósl
zmeczony
Mimo ze bede
teraz dysk
moim zyciu po swiecie.
Ale ja nie mysle zatrzymac
w dziwny namiot.
Chodze mojej ulicy,
(dom do nieba) prowadzi
da mi nie wszystkie pomiary
Mój ojciec jest pocieszajace.
W dniu 27
Paul Gerhardt zmarl maja 1676, prawie siedemdziesiat lat. W jego
piosenek, mieszka az do dzis. Paul Gerhardt's songs rozprzestrzenily
sie na calym swiecie, zostaly przetlumaczone na wiele jezyków.
Wiele osób otrzymalem dzieki niemu sile, pocieche i zaufanie
do Boga.
Richard
Wagner i teatr muzyczny
Jestesmy z
pewnoscia znane z muzyki Mozarta i Beethovena, i prawdopodobnie
takze chetnie slucha. Ale Richard Wagner jest prawdopodobnie najbardziej
znanym tylko z nazwy.
Dzieje sie
tak dlatego, Wagner, smialy, jemu bylo innowatorów. Nie
kazdy ma przyjemnosc w swojej muzyce. Niemniej jednak, byl geniuszem
muzycznym.
Milujacych
wolnosc turystów
Wagner urodzil
sie w 1813 w Lipsku w Saksonii. Nawet jako student, byl bardzo
zainteresowany w muzyce, poezji i teatru. Chcial, jak wielu niemieckich
w tym czasie, wiecej wolnosci dla ludzi, wiecej demokracji, jak
i politycznego zjednoczenia Niemiec.
Przede Wagner
jako muzyk na okres trzech lat prowadzil niespokojne, wedrówki
zycia (np. Królewiec, Ryga, Paryz, Drezno, Weimar, Londyn,
Moskwa). Jego prace mialy do ugruntowania sie bardzo powoli. Wczesne
malzenstwo z aktorka byla zadowolona i nie mial dzieci.
Czasami Wagner
musial uciekac przed wierzycielami, poniewaz nie byl w stanie
splacic swoich dlugów. Kochal kosztowne meble, wyszukane
tkaniny i perfum, przez który byl inspiracja do pracy.
1849 w Dreznie,
Wagner wzial udzial w powstaniu przeciwko Saxon King. Tylko przez
przypadek, uciekl aresztowania. Musial uciekac, a nastepnie w
ciagu 10 lat pobytu za granica, zanim pozwolono mu wrócic
do Niemiec.
Dramaty Great
music
Stopniowo
jego wielkie dramaty muzyki tworzonej "Latajacy Holender,
Tannhäuser, Lohengrin, Tristan i Izolda, Die norymberscy"
i "Pierscien Nibelunga" w czesci "Zloto Renu, Walkiria
"Zygfryd" i "Gotterdammerung. Tkaniny on zazwyczaj
zabieral ze swiatem legend.
Wagner chcieli
zmienic spoleczenstwo, eliminujac wszelkie "reakcjonistów"
wyzwolenia czlowieka od wszelkich wiezów panstwa, Kosciól
pieniedzy. Nastepnie sympatyzowal z pracowników walczacych
o swoje prawa. Jego idealem byl "nowy, wolny czlowiek."
Stad we wszystkich jego dramatów muzycznych w jakis sposób
do "zbawienia ludzkosci" () przez ludzi.
Opera, z arii
i ich "piekne" muzyki Wagnera powierzchowny. Coraz wiecej
ma on swoja prace poprzez kompozycje, w zwiazku z tym, "",
co oznacza, ze musi zapewnic im zamiast arii i recytacje z jednego
ciaglego "nieskonczonosc" melodie. Odmówil celowo
"beauty" i popularnosc jego dziel.
Nawet podreczniki
do wlasnej muzyki Wagnera napisal muzyke i slowa sa równe
dla niego. Dlatego wzywamy jego dziela "dramat muzyczny".
Wagner byl
przekonany, ze bedzie grafika przyszlej Unii muzyki, poezji i
obrazu w jednym zakladzie. Takie "calkowita sztuki",
a nastepnie posiadal w swojej opinii, moralnej glebi.
King Ludwig
II Bawarski podziwiac muzyki Wagnera. W 1864 roku uratowal mu
rozpaczliwy brak pieniedzy i stal sie jego przyjacielem. Od tego
czasu wspieral finansowo hojne Wagnera. Z jego pomoca, Wagner
byl w stanie zbudowac Festspielhaus w Bayreuth na wystepy z jego
dziel, a zakup domu "Wahnfried".
Wagner ostatecznie
zwyciezyl i wrócil do reszty. Jego muzyka byla podziwiana
przez wielu, ale takze nie malo, Nietzsche, na przyklad, ostro
krytykowany.
Wagner mial
kilka relacji milosci do kobiet. Po smierci pierwszej zony ozenil
sie rozwiedli przez jej meza, Cosima von Bülow, córka
Franz Liszt. To on idealnym uzupelnieniem. Mieli troje dzieci.
W ostatnim
dziele Wagnera jeszcze pismie "Parsifal". Zmarl w 1883
w Wenecji.
Wagner byl
bardzo kaprysny. Kochal ropy zartów. Byl niezwykle produktywne.
W muzyce, nie mialby stronie. Jego wiara byla humanizmu.
W jego twórczosci
ma, jest prawdziwe i falszywe, a takze niemiecko-narodowych i
antysemickich. Byl przyjacielem ksiecia, jak równiez rewolucyjne.
Potezny wplyw
jego muzyki wyszedl. Aby Wagner Festival, który odbyl sie
w kazde wakacje w Bayreuth, tysiace z calego swiata.
Theodor
Mommsen - wielkiego historyka
Nawet historycy
nie zawsze wlasciwie ocenic, co sie stalo. Dlatego tez, nawet
o nazwie grecki historyk Tukidydes: Wydarzenia, beda równiez
opowiadac jak sie stalo, bez subiektywnym. Ze historyk moze nadal
byc wielkim naukowcem, pokazuje przyklad Theodor Mommsen. Byl
w drugiej polowie 19 Wieku, znanym rzecznikiem Bismarck Rzeszy.
Mommsen urodzil
sie w 1817 roku w Szlezwiku-Holsztynie, syn protestanckiego pastora.
Niemcy w tym czasie skladal sie z wielu pojedynczych panstw (Prusy,
Saksonia, Bawaria, itp.). Byli kazdy rzadzony przez ksiecia, a
nie przez parlament. Wiele sie pytanie, dlaczego rewolucji niemieckiej
z 1848 roku - ale nie - zjednoczenie panstw niemieckich w jednym
imperium i rzadu niemieckiego przez ludzi w parlamencie.
Mommsen, historyk
i prawnik, ale takze polityków. He, too, jego zycie walcza
o jednosci Niemiec i demokracji parlamentarnej. Nalezal do potem
potezny ruch liberalny w niemieckiej burzuazji i byl przeciwnikiem
konserwatystów i szlachty. Jako przedstawiciele ludzi zasiadl
w parlamencie pruskim, a potem w Reichstagu. Domagal sie jak najwiecej
wolnosci jednostki. Jego mysli sa juz obecni w Niemczech, zwlaszcza
z FDP.
Historyczne
Mommsen byl w starozytnym Rzymie. Po pierwsze, byl profesorem
w Lipsku. Zostal obalony w 1851 roku z powodu jego krytyki rzadu
Saksonii. Przez dwa lata wyjechal za granice na Uniwersytecie
w Zurychu. W 1861 r. zostal profesorem historii Rzymu w Berlinie.
Byl takze czlonkiem Pruskiej Akademii Nauk.
Jego najwazniejsze
dziela to jego "Historii rzymskiej" (1854-85) i "Roman
ustawy konstytucyjnej" (1871-88) i "Rzymskie prawo karne"
(1899). Równiez dla napisów - i numizmatyki, jak
i prawnych historii, dal im wiele nowych spostrzezen. Byl mistrzem,
terazniejszosc i krytykowac.
Mommsen byl
w jego ocenie terazniejszosci i przeszlosci, czesto jednostronne
i sprzeczne. On uwielbiony "liberalny" Cezara i skazany
jego "konserwatywne" przeciwników Cicero. Podobnie,
on faktycznie nienawidzil konserwatywne Junker Bismarck jako przedstawiciel
panstwa "silne". Sprzeciwial protekcjonistycznych i
polityki spolecznej. Domagal sie wiekszych praw dla parlamentu,
Reichstagu.
Z nienawisci
Bismarcka zle Mommsen, wielka zalete, która to takze na
przyklad do zjednoczenia narodowego Niemiec, który byl
równiez Mommsen obawy. Niemniej jednak, Mommsen byl wielki
historyk. W 1902 zostal uhonorowany Nagroda Nobla w dziedzinie
literatury przyznany mu "najwiekszego mistrza zycia historycznego
sztuki obecne wyniki, ze szczególnym uwzglednieniem jego
monumentalnej pracy" Historia rzymska "." Zmarl
w 1903 roku.
Wnuka i dwóch
prawnuków uczonego, równiez Mommsen nazwie, byly
równiez wazne historyków 20. Wieku.
Kurt Wager
Dlugotrwalego tanca ludowego "Papieza" w regionie poludniowym.
Kurt Zaklad otrzymana w dniu 28.3.1949 Ministerstwa Kultury Badenii-Wirtembergii,
zadaniem Departamentu rozwoju mlodziezy i porad w sprawach ksztalcenia
tradycyjnego tanca i wsparcia. Zalozyciel "doradztwo ludowej",
dawna nazwa "Folk Dance ambulatoryjne Kurt Wager" w
Stuttgarcie. Do 30 lat ma pod powiatów z materialu ludowego
w formie zapisów muzyki, tanca i opisy nagran dzwiekowych,
z literatury, która zostala utworzona w tym czasie malo
znany i znacznie trudniejsze niz obecnie (2004).
Urodzony 1911, zmarl 1979-ga
(Ref: "Dancing", Journal of Counseling folk Hartmut
Wager, 4 / 1999, s.25,
i "Nasza misja", biuletyn Stowarzyszenia spiew, taniec
i gre stron, w Badenii-Wirtembergii, listopad 2004, str. 6)
Doradztwo Folkdance
Porady na temat wszystkich aspektów tanców ludowych
w Stuttgarcie.
Zalozona w 1949 roku kierowana przez Kurta Wager i przez niego
do 1979 roku. Kontynuowana przez jego zone, Elli Zaklad do 1988
r., a nastepnie przyjete przez jego syna, Hartmut Wager i 1994
roku przeniósl sie do Heroldstatt.
1999 zostal podlaczony do "niemieckiej materialów
archiwalnych, o 23.625 tanców ludowych dostepne, a Agencja
byla reprezentowana w Internecie pod adresem www.tanz-vtb.de.
(Ref: taniec 4 / 1999, S.24ff i tance ludowe 4 / 1994,), p.94.
Agencja tanca ludowego i archiwum zostalo przejete na 1/1/2002
z Szwabii Kultury Albverein.
Jura Cultural Archives (nowa nazwa archiwum) i doradztwo ludowej
jest dostepna w Internecie pod adresem www.schwaben-kultur.de.
Www.tanz adresu internetowego vtb.de juz nie istnieje lub zostala
przejeta przez kogos innego i nie ma nic wspólnego z tancem.
Walter Kogler
Walter Kogler ma po 2 Wojny swiatowej zapewnic, ze niemiecki tancerzy
ludowych leczono dobrej muzyki na plytach winylowych.
W tym celu jego nagran LP przywozonych z USA (np. Michael Herman)
oraz zalozona w 1955 jako rekordowy Verlag Walter Koegler w Stuttgart-Moehringen,
dokladnie w tempo prawo muzyki tanecznej pod marka "Dancing"
mozna powiedziec.
Urodzony 29.10.1929 (Ref: "Walter Koegler 70" w tancu
4 / 1999, str. 28).
Odebrane o "Kurt-1989-Zaklad Medal za wybitne zaslugi dla
tanca ludowego"
Co jest specjalnego w rejestrze, który wyprowadzil Walter
Koegler tanca w swojej publikacji pod marka "jest to, ze
wiekszosc z PRS sa wolne, bo Walter Kogler, jest entuzjastycznie
tancerka ludowa i chce uniknac sytuacji, ze jego przyjaciele oplata
w wysokosci oplaty za tance musiec.
Wyjatkiem jest Krüzkönig, bo muzyka H. Dieckelmann nadal
podlegaja prawu autorskiemu. Na tance, dlatego zalecana jest ostroznosc.
W jego plyty CD moga byc okreslone dla kazdego tanca, muzyki,
czy przedmiotem GEMA, czy nie. Tylko wykorzystania jego muzyki
w radiu i telewizji W. Koegler chcesz byc informowany.
Walter Kogler jest na 16 Czerwca 2007 w wieku 77 lat zmarl.
Wydawnictwa beda od 1.1.2008 Reinhold Reinhold Publishing Frank
Frank (dawniej Walter Koegler Wydawnictwo) Domaniewska Street
457, 70569 Stuttgart. Adres strony internetowej pozostaje www.tanz-koegler.com.
Franz Pulmer
Byly tance ludowe "Papieza" w pólnocnych Niemczech
( 1971).
Naukowców Dance, odtwarzacz bandoneon, muzyk i rezyser
tanca. Miedzy innymi Held Kursy Tanca Ludowego w Parku Mlodziezy
Hamburg-Langenhorn z Arnoldem i Annelies Bokel Waszkewitz lacznie,
np. w dniu 12.11.1961.
Arnold Bokel
Urodzil sie w 1926 (nr ref: Dance 1 / 1996 s. 9).
Ambasador taniec, zwlaszcza niemieckich tanców ludowych,
w wielu krajach.
Dowiedzial sie, miedzy innymi Anna Helms Blasche, syna Franciszka
Pulmer. W posiadaniu wielu Dance-Off kursy od 1964 roku przez
wiele lat zarzadzal Denver International Folk Dance w Hamburgu,
zaangazowanych i aktywnych w pracach grupy roboczej do tanca w
Niemczech.
Obecnie (2004), honorowym czlonkiem zarzadu Niemieckiego Federalnego
Zwiazku Dancers
Pawel i Malgosia Dunsing
Znanych przywódców Dance z USA, które nauczyly
wiele tanców spolecznosci i skwery
Michael Herman
Wydawcy doskonala muzyka ludowa w Nowym Jorku (USA).
Przyniósl rekordy taniec ludowy pod nazwa "Folk Dancer
out", która po 2. Wojny swiatowej przez Waltera Koegler
takze przybyly do Niemiec. Byly one wykonywane przez orkiestry
ludowe Michala Hermana.
Gotz Zinser
Szef róznych grup tanca ludowego.
Temat Librarian dla tanca ludowego w Stowarzyszeniu spiew, taniec
i gre stron w Badenii-Wirtembergii, dyrektor kursy tanca ludowego
i flaga trwalej ondulacji, od kilku lat 2 Przewodniczacy "meski".
Wywiad z Götz Zinser, prawdopodobnie od roku 2000
Deckenpfronn grupa tanca ludowego, taniec dyrektor Gotz Zinser.
Costume Wurmlingen / eV Rottenburg, taniec dyrektor Gotz Zinser.
Hedo Holland
Redaktor "FOLKbrief" od 1990 r. lub wczesniej, z informacji
od sceny folk, a odniesienia do publikacji, plytach CD w tej dziedzinie,
w tym "prawdziwym" tanców ludowych. Organizator
wielu imprez ludowych w Niemczech i Austrii (Hallein).
Stuttgart Spielkreis
Bardzo aktywna grupa tanca ludowego w Stuttgarcie, z tancami i
wymagajacy, ustanowiony w 1947 roku. On wczesniej nalezal do Kurta
Wager, Walter Kogler.
|